328 
slechts ^/looo- Zij allen hebben daardoor in huntie eerste jeugd een 
veel „rnenschachtiger” schedel dan de volwassen dieren. Dit kan 
bij de Apen niet de bijzondere beteekenis hebben, die men er wel 
aan toekent. 
De eigenschap der zenuwcellen, welke in dat vroegtijdig ophouden 
der celdeeling in den ontogenetischen groei zich openbaart, verklaart 
nn ook den langdnrigen stilstand in den phjlogenetischen, op cel- 
deeling berustenden groei, vooral als deze in bepaalde hersenge- 
deelten, en wel juist die met de meest ingewikkelde functie, sterker 
is. Deze groei heeft dan in zeldzame sprongen plaats, hetgeen wij, 
vergelijkend anatomisch, aan de hersenhoeveelheden van verwante 
heteronenre soorten der tegenwoordige dierenwereld, palaeontologisch 
door vergelijking van deze met diervormen eener vroegere wereld- 
orde kunnen constateeren. 
Maar wat is de reden, dat de zenuwcellen zich op die in het 
oog loopende wijze onderscheiden van alle andere cellen, behalve 
dan de onder haren invloed staande spiercellen? Het volumen 
der zenuwcel staat in een geheel bijzondere, nu nog niet oorzake- 
lijk verklaarde betrekking tot het lichaamsgewicht. Wat is de 
beteekenis dier ,, vreemde” ^/is macht? Evenredigheid met de 
®/i8 of V3 macht van het lichaamsgewicht, dus met de lineaire 
dimensie van het lichaam, zou een dynamische beteekenis hebben, 
daar de massa van het lichaam als P toeneemt, de physiologische 
spierdoorsneden, die de spierkracht bepalen, de zintuigvlakken, de 
vlakken die de stofwisseling bepalen slechts evenredig met P’/s toe- 
nemen, zou het begrijpelijk zijn als in die onevenredigheid voorzien 
ware door met PVa evenredige toeneming van het volumen der 
gangliencel. Maar dit geschiedt in bepaalde, kleiner verhouding, 
naar PVis. 
Ten einde de beteekenis dezer laatste op te sporen heb ik, reeds 
vroeger ‘), nagegaan in welke betrekking de volumina der hoofd- 
bestanddeelen van de zenuwcel, van de kern en het plasma, tot 
elkander en tot het lichaamsgewicht staan. Het resultaat van dat 
onderzoek is in Tabel IV neergelegd. 
De daarin vergeleken cellen zijn wel alle volwassen en wat haren 
algemeenen aard betreft homoloog, maar omdat zij niet van nauw- 
keurig gelijke plaatsen in het centraal zenuwstelsel zijn, kan men 
ze niet direct op de lichaamsgewichten betrekken. 
Berekent men nu de macht van het cel-volumen C, naar welke 
b Verslag van de Vergadering der Wis- en Natuurk. Afd. Kon. Akad. v. Wel. 
Amsterdam, 27 December 1919. 
