356 
die niet voldoende gesteriliseerd waren, bij keldertemperatuur som- 
tijds bederven door de ontwikkeling van B. megatherium en nooit 
door B. mesentericus, waarvan de kiemen zeker ook aanwezig waren, 
ontstond de volgende vraag: Welke zijn de aërobe sporenvormende 
bakteriën onzer omgeving, die bij temperatnren van 15° C. of lager 
en bij gunstige voedingsvoorwaarden bijv. in inontextrakt, tot ontwik- 
keling kunnen komen ? Wij wisten reeds, dat de verkrijging van B. me- 
gatherium een antwoord op de vraag zon kunnen zijn, bijv. in geval de 
sporen dezer soort alleen met die van B. meseutericus in de kolfjes aan- 
wezig waren, maar het S(dieen mogelijk dat de vrije concnrrentie met de 
aardbacteriën B. megatherium zou nitslniten en er wat anders voor 
den dag zou komen. Het hoofddoel der proef was de uitsluiting 
van B. meeentericus, de gewone hooibakterie, en dit wordt bereikt 
door de lage temperatuur, want het minimum voor den groei dezer 
bakteriëngroep is bij omstreeks 20° C. gelegeti. Wel ligt dit mini- 
mum voor B. megatherium veel lager maar daardoor woi'den geen 
voor andere bakteriën scliadelijke stoffen afgescheiden, hetgeen B. 
meseutericus wel doet. Natuurlijk moest bij de proef ook rekening 
gehouden worden met de boterzunr- en butylgistingen, die beneden 
15° C. nog goed kunnen plaats hebben, maar daartegen is sterke 
aëratie afdoende. 
Ofschoon wij konden verwachten, dat de soort of sooiten, die 
zich onder de gekozen voorwaarden zouden ontwikkelen een hooger 
temperalnur-optimnm bezitten dan de gebruikte temperatuur, behoefde 
de proef niet te mislukken als wij slechts boven het minimum bleven. 
Daar wij wisten dat de sporen van sommige sporenvormers, b.v. 
die van de bntjlfermenten en mogelijk dus ook die van de soort 
of soorten, welke wij zochten niet of nauwelijks tegen kookhitte 
bestand zijn. werd de verhitting van de met het infektiemateriaal 
bedeelde kultuurvloeistof, uoodig voor het dooden der niet-sporen- 
vormende soorten, niet voortgezet boven 85° of 90° C., en ook 
daarbij maar enkele mijuiten gehouden. Wij gebruikten kookkolfjes 
met c.a. 30 IVP. vloeistof half gevuld, en infekteerden, om 
eenigszins zeldzame soorten niet uit te sluiten, met zooveel grond, 
dat op den bodem een jaag van omstreeks een centimeter dik bezonk. 
Deze grond was vooraf goed verdeeld en ontdaan van gi-ove deelen. 
Natuurlijk is in zulk eeu dikke grondlaag een begin van anaërobiose 
mogelijk, maar doorschudden kan dan toch gemakkelijk een pas 
begonnen boterzuui- of butylgisting doen ophouden. 
Als voedsel gebruikten wij aanvankelijk inontextrakt verdund tot 
2 a 5° Balling. Nog beter bleek vleeschbouillon met 2 a 5 “/o 
rietsuiker of glucose te zijn. Krijttoevoeging is voor het welslagen 
