396 
been optreedt, waardoor de daaraan gestelde eischen vergroot zijn. 
De associaties der bewiistzijnsverscbijnselen kiinneïi ook belemmerd 
worden en ook daarin vertonnen de meebewegingen analoge ver- 
scliijnselen. Het is bekend, dat de associatie der bewustzijnsver- 
schijnselen belemmerd wordt door gelijktijdige andere bewustzijns- 
inlionden en dat de mate van die belemmering o.a. afhangt van 
hunne gelijksoortigheid. De reprodnctie van gezichtsvoorstellingen 
worden door andere geziclitsindrukken sterker belemmerd, dan door 
gehoorsindrukken bijv. Warmeer men zich een situatie visueel wil 
voorstellen, sluit men de oogen. Een vreemde taal wordt moeilijker 
gesproken dan gelezen, omdat het woord in eigen taal vele associa- 
ties opwekt, die belemmerend werken, terwijl het woord in de 
vreemde taal weinige of geen andere associaties vormt dan die met 
het woord in eigen taal. Evenzoo gaat het met de meebewegingen. 
De impulsen daartoe worden reeds teruggedrongen door de gelijk- 
tijdig daarmee aanwezige eflferente impulsen der standreflexen. De 
analogie met de geremde gezichtsassociaties door andere gezichts- 
indrukken en het geremde spreken in een vreemde taal, door de 
vele associaties valt dadelijk in het oog. 
De zoogenaamde middellijke associaties bestaan daarin, dat soms 
herinneringsbeelden bewust worden, die in geen verband schijnen 
te staan met de associeerende voorstelling. Bij nader onderzoek blijkt 
dan, dat de geassocieerde voorstelling zich niet direct aan de asso- 
cieerende voorstelling heeft aangesloten, maar aan een onbewust 
gebleven herinneringsbeeld. Zonder dit herinneringsbeeld zou de 
associatie niet tot stand zijn gekomen. De onbegrijpelijke invallen 
bij normalen, bij hj^stericae, bij dementia praecox berusten dikwijls 
op deze tusschengeschakelde voorstellingen, die op het oogenblik 
van de associatie niet bekend zijn. Dikwijls gelukt het ze later weer 
op te diepen door zich sterk op de associatie te concentreeren of 
soms ook door andere hul|)middelen, als associatiepi'oeven, hypnose 
enz. Ook bij de physiologische processen komen verschijnselen voor, 
die iti vele opzichten hiermee overeenstemmen. Bij vele nierziekten 
ontstaat harthypeidrophie. De eigenlijke samenhang is nog niet vol- 
komen opgehelderd. De harthypertrophie ontstaat waarschijnlijk ten- 
gevolge van bloedsdi-nkverhooging, die volgens sommigen weer 
af haid<elijk is \ an retentie van intermediaire stofwisselingsproducten, 
volgens enkelen ook van overmatige adrenalineproductie. Hier open- 
baien zich dus ook twee verschijnselen, waarvan de samen hang 
middellijk is. Een zelfde voorbeeld levert de baarmoederhypertrophie 
bij zwangei'schap. Dit is niet een directe werking van de vrucht op 
