last  der  jareii  zicli  lielaas  ook  bemerkbaar  begoti  te  maken 
in  de  werkzaamlieid  van  zijn  geest,  zoodat  in  den  aller- 
laatsten  tijd  weinigen  meer  met  bem  in  aanraking  zijn 
gekomen. 
Hel  zal  wel  nauwelijks  noodig  zijn  bier  over  bet  weten- 
schappelijke werk  van  Van  der  Waals  veel  te  zeggen. 
Reeds  de  dissertatie  was  een  baanbrekend  onderzoek,  dat 
M.vxwELJi  aanleiding  gaf  tot  de  opmei’king:  ,,tbat  tbere 
can  be  no  doubt  tbat  tbe  name  of  Van  der  Waals  will 
soon  be  among  tbe  foremost  in  molecular  Science”;  en 
verder:  ,,lt  certainly  bas  directed  tbe  attention  of  more 
tban  one  inquirer  to  tbe  studj  of  tbe  Low-Dutcb  language 
in  wbicb  it  is  written”. 
Een  verbaudeling  van  Clausius  over  warmte  als  beweging 
bad  Van  der  Waals  er  toe  gebracht  een  verklaring  van 
de  proeven  van  Andrews  te  zoeken  en  bier  werd  bij,  als 
bet  ware  door  intuïtie,  gevoerd  tot  zijn  beroemde  verge- 
lijking, waarin  bij  bet  volumen  van  de  moleculen  en  bun 
onderlinge  aantrekking  een  rol  liet  spelen  bij  bet  verband 
tusscbeu  drukking,  volumen  en  temperatuur  van  gassen  en 
vloeistotfen. 
Een  tweede  groote  ontdekking  volgde  7 jaar  later:  de 
wet  van  de  overeenstemmende  toestanden.  Schijnbaar  zonder 
veel  moeite,  maar  in  werkelijkheid  na  zeer  zware  studie, 
voud  Van  der  Waals,  dat,  wanneer  men  den  druk  in 
deelen  van  den  kritiscbeu  druk,  het  volumen  in  deelen 
van  bel  kritische  volumen,  de  temperatuur  in  deelen  va)i 
de  ki'itiscbe  temperatuiü*  uitdrukt,  de  toestandsvergelijking 
na  een  algebraïsche  sidïstitulie  voor  alle  stotien  gelijk  wordt. 
Deze  wet  beeft  als  gids  gediend  voor  alle  latere  onder- 
zoekingen over  bet  vloeibaar  maken  van  gassen,  zoowel 
aan  Dewak,  waai’  het  gold  de  waterstof,  als  aan  Kamerlinqh 
Onnes  ten  opzichte  van  diens  kryogene  proeven,  die  be- 
kroond werden  door  bet  vloeibaar  maken  van  bet  helium. 
De  derde  groote  ontdekking  van  Van  der  WAAJiS  bad 
betrekking  op  de  mengsels.  In  de  verwarrende  menigvul- 
digheid der  verschijnselen  bij  mengsels  beeft  bij  orde  en 
regelmaat  gebracht,  door  een  gelukkige  verbinding  van  de 
