Scheikunde.  — A.  Smits;  „De  invloed  van  intensieve  droging  op 
innerlijke  omzettingen”  I. 
(Aangeboden  door  de  Heeren  P.  Zeeman  en  W.  H.  .Iulius). 
Onder  den  zelfden  litel  als  de  liier  bovenstaande  werd  door  mij 
Dec.  J92i  in  den  100'^'’  band  van  het  Z.  f.  phjsik.  Chemie  een 
mededeeling  gepubliceerd,  die  aanvankelijk  in  manuscript  omvang- 
rijker  was,  doordat  daarin  ook  nog  een  mogelijke  xeiklaring  werd 
gegeven  van  den  door  Bakkr  gevonden  grooten  invloed  van  intensieve 
droging  op  het  chemisch  reactievermogen  van  gassen  en  bovendien 
het  salmiakvraagstuk  weid  besproken  ')•  De  reden,  waarom  ik  dat 
gedeelte  voorloopig  terughield  was  de  volgende. 
Ik  was  het  er  toen  met  mijzelf  nog  niet  over  eens  of  bij  de 
intensieve  droging  een  fixatie  of  een  verschuiving  van  het  innerlijk 
evenwicht  moest  woiden  aangenomen.  De  toen  gepubliceerde  uit- 
komsten van  de  onderzoekingen  van  Baker  spraken  sterk  voor  een 
verschuiving,  doch  aanvankelijk  scheen  mij  deze  aanname  zeer 
bezwaarlijk,  daar  men  dan  moet  aannemen,  dat  het  geringste  spoortje 
vocht  het  innerlijk  evenwicht  een  groote  verschuiving  kan  doen 
ondergaan. 
Later,  toen  Baker  een  nieuwe  reeks  proeven  had  gepubliceerd*), 
leek  het  mij  echter  toch  het  waarschijnlijkst,  dat  hier  een  ver- 
schuiving van  het  innerlijk  evenwicht  optreedt,  hetgeen  van 
thermodynamisch  standpunt  bekeken  beteekent,  dat  er  een  zeer 
groote  arbeid  noodig  is,  om  aati  een  stelsel  de  laatste  spoortjes 
water  te  onttrekken. 
In  de  Engelsche  en  Fransche  uitgave  van  de  Theorie  der  Allo- 
tropie,  waarin  ik  een  hoofdstuk  aan  de  proeven  van  Baker  heb 
gewijd,  deed  ik  dan  ook  reeds  uitkomen,  dat  naar  mijn  meening 
intensieve  droging  een  verschuiving  van  het  innerlijk  evenwicht  ten 
gevolge  heeft.  Intusschen  heeft  mijn  eigen  onderzoek,  dat  ik  met 
eenige  mijner  leerlingen  uitvoerde,  dit  vermoeden  bevestigd. 
De  verklaring  van  den  invloed  van  intensieve  droging  op  het 
reactie-vermogen,  die  ik  tot  heden  niet  publiceerde  is  uiterst  een- 
voudig, want  wij  hebben  daartoe  slechts  de  theorie  der  allotropie 
')  Ook  de  invloed  van  intensieve  droging  op  de  eigenschappen  van  Salmiak 
wordt  verklaarbaar,  wanneer  men  aanneemt,  dat  deze  stof  twee  molecuulsoorten 
bevat,  waarvan  de  eene  'dissocieerbaar  is  en  de  andere  niet. 
Trans.  Ohem.  Soc.  51,  2339  (1903). 
3)  Trans.  Chem.  Soc.  121,  568  (1922). 
