374 
spanning.  Deze  moet  buitengewoon  fijn  kunnen  worden  tot  stand 
gebracht.  Wij  spannen  de  snaar  door  haar  te  rekken.  Ten  behoeve 
van  de  vorige  figuren  werd  een  snaar  gebruikt  van  6 mm.  lengte, 
die  zoodanig  was  gespannen,  dat  zij  op  een  golf  van  7,5  km.  reson- 
neerde.  Neem  eens  aan,  dat  zij  daarbij  1 7»  is  gerekt  en  dus  met 
60  [I  is  verlengd. 
Bij  een  bekrachtigingsstroom  van  1 Amp.  bedraagt  het  snaar- 
decrement  0.25  X J0“^.  Hieruit  kan  worden  berekend,  dat  bij  een 
toeneming  der  rekking  van  8 X van  het  oorspronkelijke  be- 
drag, dus  in  absolute  maat  met  een  bedrag  van  4,8  pp,  reeds  een 
1 
ontstemming  intreedt,  die  de  amplitude  der  trilling  van  1 tot  — 
l/2 
terugbrengt.  Deze  zelfde  vermindering,  zijnde  30  7»  der  amplitude, 
wordt  teweeggebracht  dooreen  verkorting  of  verlenging  met  4 X 10-5 
van  de  golflengte  van  het  sein,  dus  met  30  cm.  op  de  7.5  km.  of 
anders  uitgedrukt  met  een  verandering  in  het  trillingsgetal  van  1,6 
op  de  40.000. 
Bij  de  berekening  is  gebruik  gemaakt  van  de  formule 
waarin  A,.  de  golflengte  beteekent  bij  resonnantie  van  het  sein  en 
een  daarmede  gekoppelden  kring  en  A,  die  golflengte  van  het  sein 
voorstelt,  waarbij  het  stroomeffect  van  den  kring  tot  de  helft  wordt 
ternggebracht.  De  snaar  komt  hier  in  de  plaats  van  den  gekoppel- 
den kring,  de  amplituden  harer  beweging  in  de  plaats  van  de  kwa- 
draten der  stroometfecten. 
Het  behoeft  geen  betoog,  dat  veel  kleinere  veranderingen  in  de 
amplitude  meetbaar  zijn  dan  de  waarde,  die  hierboven  gemakshalve 
als  voorbeeld  is  genoemd.  De  spaninrichting  moet  het  mogelijk 
maken,  dat  de  snaar  — • binnen  zekere  grenzen  — met  een  opklim- 
ming van  onderdeelen  van  Ipp  volkomen  regelmatig  wordt  gerekt.  In 
de  beide  door  ons  geconstrueerde  modellen  voldoet  zij  aan  dezen  eisch. 
De  proeven,  die  met  den  galvanometer  genomen  zijn,  hebben 
eenige  verschijnselen  der  snaarbeweging  aan  het  licht  gebracht,  die 
men  tot  nog  toe  niet  heeft  kunnen  waarnemen,  daar  men  nog 
nimmer  over  oen  trillende  snaar  met  zoo  gering  decrement  heeft 
kunnen  beschikken.  Neem  eens  aan,  dat  een  viool-  of  pianosnaar 
een  even  langen  uittrillingstijd  als  de  galvanometersnaar  heeft,  bijv* 
ongeveer  2 of  3 sec.,  en  dat  zij  100  X minder  trillingen  per  sec. 
volbrengt,  dan  is  haar  decrement  ook  100-maal  grooter  naar  de 
formule 
