647 
het  spectrum  niet  door  veranderd.  Het  mee-lichteii  schijnt  door  nog 
onbekende  nevenomstandiglieden  vei-oorzaakt  te  worden. 
Wat  het  meclianisme  van  het  emissie-proces  betreft,  mag  als  vast- 
staand ondersteld  worden,  dat  de  kathode  door  een  gasmantel 
omgeven  is.  Dit  wordt  b.v.,  gelijk  reeds  Voi.lek  en  Walter  opmerk- 
ten, aldus  duidelijk:  schakelt  men  een  goed  lichtende  chromoskoop 
eerst  uit,  dan  direct  weer  in,  dan  licht  deze  opnieuw  rustig  voort, 
zonder  dat  men  de  electrode  uit  de  vloeistof  behoefde  te  halen  en 
weer  in  te  dompelen.  Wacht  men  echtei-  geduiende  korten  tijd 
na  het  uitschakelen,  dan  hoort  men  na  ca  2 — 3 sec.  een  sissend 
geruisch  en  de  chi-omoskoop  licht  nu  na  het  inschakelen  niet  direct 
weder.  De  waarneming  bij  proeven  zooals  Rieseneei.d  en  Pfützer  (11) 
beschreven  hebben,  spreekt  nog  meer  ten  gunste  van  het  bestaan 
van  een  gaslaag.  Daarbij  wordt  tusschen  kathode  en  vloeistof  een 
kleine  lichtboog  gevormd,  en  men  verkrijgt  dan,  zooals  kon  woi’den 
vastgesteld,  dezelfde  spectrale  verschijnselen  als  bij  den  chromoskoop. 
Bij  gebruik  van  Pt-  of  Ir-kathoden,  terwijl  het  aan  te  toonen  metaal 
in  de  vloeistof  voorhanden  is,  verkrijgt  men  een  vonkenspectrum ; 
als  het  metaal  echter  als  kathode  gebezigd  wordt  met  zuiver  zuur, 
een  boogspectrum. 
^ 4.  Van  het  ontstaan  van  deze  kathodische  luminescentie-ver- 
schijnselen  kan  men  zich  wellicht  het  volgende  beeld  vormen. 
Tusschen  electrode  en  electrolyt  vormt  zich  een  gasmantel,  die 
waterstof,  waterdamp  en  wat  zuurstof  bevat ; binnen  deze  laag  ligt 
bijna  de  geheele  poteiitialsprong  van  de  cel.  Daar  nu  de  kationen 
deze  laag  niet  kunnen  passeeren,  vormt  zich  liier  een  stroom  van 
snelle  kathodenstralen,  die  deze  kationen  ontladen.  De  ontladen 
metaalatomen  komen  nu  in  de  gaslaag  en  worden  door  botsing  met 
soortgelijke  voortvliegende  electronen  tot  het  nilzenden  van  een 
vonkenspectrum  opgewekt. 
'De  verstuiving  van  de  kathode  wordt  door  het  invallen  van 
positieve  deeltjes  sterk  begunstigd.  Indien,  gelijk  in  den  metaal- 
chromoskoop,  de  stroomdichlheid  en  stroomsterkte  relatief  hoog  zijn, 
dan  komen,  — hetzij  omdat  de  verstuiving  primair  in  een  weg- 
slingeren van  moleknlaire  deeltjes  bestaat,  of  omdat  plaatselijk  eene 
voldoend  hooge  temperatuur  ontstaat,  — ook  ongeladen  atomen 
van  het  electrodenmetaal  in  de  gaslaag,  en  er  ontstaat  dan  een 
lichtboog  en  dus  een  boogspectrum. 
Bevat  de  electrolyt  gelijktijdig  een  voldoend  aantal  ionen  van  het 
electroden-  of  een  ander  metaal,  dan  kan  er  natuurlijk  naast  het 
boogspectrum  van  het  eene,  tevens  een  vonkenspectrum  van  het 
42 
Verslagen  der  Afdeeling  Natuurk.  Dl.  XXX II.  A“.  1923. 
