Kolloidchemie. — J.  R.  Katz.  ,, Onderzoekingen  over  het  wezenivan 
het  zoogenaamde  adsorptie-verniogen  van  fijn  verdeelde  koolstof” . 
I.  De  binding  van  roater  door  dierlijke  kool. 
(Aangeboden  door  de  Heeren  A.  F.  Holleman  en  F.  M.  Jaeger). 
I.  Inleiding. 
Het  vermogen  van  fijn  verdeelde  koolstof  om  allerlei  stoffen  te 
binden  hangt  klaarblijkelijk  met  den  fijnen  verdeelingsgraad  samen; 
immers,  in  niet-fijnverdeelderi  toestand  vertoont  de  koolstof  dit  ver- 
mogen niet.  Tegenwoordig  bescdionwt  men  het  verschijnsel  vrijwel 
algemeen  als  een  typisch  voorbeeld  van  echte  oppervlakte-adsorptie, 
d. w.z.  als  de  opliooping  eener  stof  in  de  grenslaag  enkel  tenvolge 
der  oppervlakte-krachten. 
Deze  oppervlakte-adsorptie  wordt  meestal  in  scherpe  tegenstelling 
gebracht  tot  de  vorming  eener  vaste  oplossing.  In  dit  laatste  geval 
bevindt  zich  de  gebonden  stof  niet  alleen  in  de  grenslaag  vast- 
vloeibaar,  maar  dringt  zij  door  diffusie  gaandeweg  door  tusschen  de 
moleculen  der  vaste  stof,  zoodat  tenslotte  de  boofdzakelijUe  hoeveel- 
heid opgenomen  stof  zich  niet  in  de  grenslaag,  maar  homogeen  ver- 
deeld door  het  vaste  lichaam  heeji  bevindt. 
Klare  experimenteele  vraagstellingen  over  het  wezen  dezer  binding 
aan  kool  dateeren  pas  uit  den  tijd  der  physische  chemie.  Bancroï't  ') 
e.  a.  hebben  aan  de  mogelijkheid  gedacht,  dat  de  stoffen  door  de 
kool  in  vaste  oplossing  opgenomen  zonden  worden  ; maar  de  nadere 
uitwerking  dezer  gedachte  stootte  af  op  den  vorm  der  bindings- 
isotherme.  Hadden  wij  met  een  vaste  oplossing  te  doen,  dan  moesten 
— meende  men  voor  omstreeks  twintig  jaren  — de  wetten  van 
Hknry  en  Nernst  gelden,  dus  de  hoeveelheid  opgeiiomen  stof  moest 
recht  evenredig  zijn  aan  de  concentratie  der  damp- of  vloeistofphase, 
waarmede  zij  in  evenwicht  is.  Men  krijgt  echter  een  curve,  die 
bijna  horizontaal  begint  en  dan  de  bolle  zijde  naar  onderen  keert. 
Dit  zou  zich  laten  verklaren  door  aan  te  nemen,  dat  de  opgenomen 
stof  zich  in  de  kool  in  vele  (b.v.  vier  of  tien)  molekulen  dissocieert. 
Bij  de  meeste  der  door  koolstof  gebonden  stoffen  heeft  een  der- 
gelijke hypothese  geen  zin.  Bovendien  wordt  niet  duidelijk,  waarom 
h The  Phase  Rule. 
44* 
