837 
assen  in  liet  horizontale  vlak  verscliillend  georiënteerd  zijn,  mede 
tot  de  vorming  van  den  infralateralen  hoog. 
Daarom  heb  ik  berekend,  welke  de  stand  in  de  ruimte  moet  zijn 
van  de  as  om  het  verschijnsel  op  te  wekken,  zooals  bet  gezien  werd. 
Ik  heb  aangenomen,  dat  de  breking  plaats  had  in  het  normaal  vlak  ; 
hierbij  toch  wordt  de  deviatie  zoo  klein  mogelijk  en  tevens  de 
lichtsterkte  een  maximum. 
Beschouwen  we  nu  den  boldriehoek  ZSN,  gevormd  door  het  zenith 
Z,  de  zon  S en  het  vluchtpnnt  van  de  kristalas  N.  Bekend  zijn  ZS, 
het  complement  van  de  zonshoogte;  ^S,  het  supplement  van  den 
reeds  bepaalden  ^A,  en  boog  SN.  Deze  laatste  is  de  invalshoek  i 
der  lichtstralen  en  wordt  uit  den  waargenomen  A afgeleid.  Men 
kan  nu  boog  ZN  en  ^Z  berekenen.  ZN  geeft  de  hoogte  van  het 
vlnehtpunt,  ^Z  is  het  azimuthsverschil  met  de  zon.  Hieruit  volgt 
het  azimuth  van  de  as,  omdat  het  azimuth  van  de  zon  bekend  is. 
De  resultaten  zijn  de  volgende; 
Nr 
i 
ZN 
Z 
az.as 
1-4 
74.6° 
92.4° 
55.2° 
N72.7°W 
5-6 
74.2 
93.0 
53.2 
71.2 
1 
73.5 
93.0 
51.8 
70.6 
8-9 
73.2 
93.7 
51.3 
70.8 
10 
74.4 
93.6 
52.4 
72.5 
11 
73.5 
93.4 
51.6 
72.1 
12 
72.2 
93.9 
48.1 
72.1 
Hieruit  volgt,  dat  de  kristalas  gemiddeld  3.3°  helt  op  den  horizon 
en  dat  het  azimuth  N 71.8  W bedi’aagt. 
Er  komt  een  standvastige  ligging  van  de  as  voor  den  dag.  De 
verschillen  met  de  gemiddeldeti  zijn  als  regel  kleiner  dan  1°.  Deze 
conclusie  is  vooral  merkwaardig  voor  het  azimuth,  omdat  het  azimuths- 
verschil met  de  zon  in  den  loop  der  waarnemingen  meer  dan  7° 
afneemt. 
Bij  een  poging,  om  van  een  dergelijken  stand  een  verklaring  te 
zoeken  in  verband  met  den  invloed  van  zwaartekracht,  wind  ')  en 
luchtelectriciteit  op  den  stand  der  ijskristallen,  stuitte  ik  o.a.  op  het 
h M.  Pinkhof.  Bijdrage  tot  de  theorie  der  halo  verschijnselen.  Verhandelingen 
Kon.  Akademie  van  Wetenschappen  Ie  Sectie,  Dl.  13,  N*’.  1,  pag.  21,  1919. 
