913 
actiniformis,  waarin  een  180-tal  zooxatithellae  kunnen  voorkomen. 
Zoolang  de  eieren  nog  vastzitten  aan  de  mesenteriën,  vindt  men  wel 
zooxatithellae  in  hun  nabijheid,  maar  zelf  zijn  zij  nog  niet  geïn- 
fecteerd. Aan  de  planulae  voorafgaande  ontwikkelingsstadia  heb  ik 
niet  kunnen  vinden  en  ik  kan  dus  niet  vermelden,  op  welk  stadium 
de  infectie  plaats  vindt.  Deze  infectie  van  de  jonge  stadia  wijst  er 
op,  dat  het  samenleven  met  de  gele  cellen  voor  de  koraalpoijpen 
van  zeer  groot  belang  is.  Het  verschijnsel  is  een  geval  van  sym- 
biose'), maar  of  deze  van  mutualistischen  aard  is  of  dat  men  de 
wijze  van  associatie  der  twee  organismen  als  een  geval  van  para- 
sitisme moet  beschouwen,  zooals  Pratt  denkt,  waarbij  dan  de 
koraaldieren  de  organismen  zijn,  die  parasiteeren  op  de  zooxatithellae, 
is  moeilijk  uit  te  maken.  De  groote  hoeveelheden  symbionten,  die 
men  in  levenden  toestand  in  het  entoderm  van  de  koraalpolypen 
vindt,  wijzen  er  veeleer  op  dat  de  symbiose  van  mutualistischen 
aard  is. 
De  zooxanthellae  kunnen,  daar  zij  licht  noodig  hebben  voor  hun 
photosynthese  van  koolhydraten,  slechts  tot  op  een  bepaalde  diepte 
(gewoonlijk  niet  meer  dan  50  M.,  in  sommige  gevallen  tot  op  70 
M.  diepte)  voorkomen.  Dit  is  wel  de  voornaamste  factor,  die  de  grens 
van  de  verticale  verspreiding  der  rif  koralen  bepaalt,  een  onderstelling, 
die  ook  reeds  door  Gardiner  (1899)  geuit  werd. 
Behalve  in  rifkoralen  komen  zooxanthellae  van  denzelfden  vorm, 
structuur  en  kleur  ook  voor  in  de  Hydrocorallide  Millepora  en  in 
Alcyonariën  Tubipora  en  Heliopora.  Ook  bij  de  soorten  van  deze 
geslachten  voeden  zich  de  polypen  voor  een  gi'oot  deel  met  hun 
zooxanthellae.  Bij  andere  geslachten  van  Alcyonariën  heeft  Pratt  ’) 
zooxanthellae  beschreven  die  geen  verschillen  vertonnen  met  die 
van  de  koralen.  Verder  worden  zij  gevonden  in  de  weefsels  van 
vele  Actinien  en  Scyphomedusen. 
De  zooxanthellae,  die  bij  Tridacna  in  de  helder  gekleurde  deelen 
van  den  mantel  in  menigte  voorkomen  '’),  komen  eveneens  geheel 
met  die  van  de  koralen  overeen.  Ook  hier  leveren  de  zooxanthellae 
een  belangrijk  gedeelte  van  het  voedsel  : in  de  maag  eji  het  daarop 
1)  P.  Buchner,  Tier  und  Pflanze  in  intrazellularer  Symbiose.  Berlin  1921. 
2)  E.  M.  Pratt,  The  Digestive  Organs  of  the  AIcyonaria  and  their  Relation  to 
the  Mesogloeal  Oell  Plexus.  Quart.  Jour.  Mier.  Sci.  Vol.  XLIX  1906.  In  deze  en 
ook  in  andere  publicaties  van  dezelfde  schrijfster  worden  de  gele  cellen  steeds 
„zoochlorellae”  genoemd.  Uit  de  beschrijving  en  de  figuren  blijkt  echter,  dat  het 
zooxanthellae  zijn. 
*j  E.  M.  Pratt,  The  AIcyonaria  of  the  Maldives.  Pt.  II.  Fauna  Geogr.  Mald.  and 
Lacc.  Arch.  Vol.  II  Pt.  I 1903.  Vergelijk  ook  de  boven  geciteerde  publicatie. 
■'■)  cf.  Nussbaum-Karstbn-Weber,  Lehrbuch  der  Biologie,  2 Aufl.  1914,  p.  550. 
