948 
Wij  bedieiuien  ons  van  een  dilatometer  van  ± 100  cc.,  waarin 
65.6  gi'.  droog'  zont  werd  ingewogen.  Dit  pi'eparaat  had  na  zuive- 
ring gedurende  een  maand  boven  zwavelzuur  gestaan.  Onze  kapillair 
had  een  diameter  van  1 mm.  (Eari.y  en  Lowry  geven  de  wijdte 
hunner  buis  niet  op.) 
Nadat  wij  50  van  moditikatie  IV  in  III  hadden  omgezet,  be- 
studeerden wij  de  volumeverandering  in  een  thermostaat  bij  ver- 
schillende temperaturen. 
Tabel  II"  bevat  de  resultaten. 
TABEL  lla. 
Tempera- 
tuur. 
Tijd  in  uren. 
Verandering  van  den  stand 
van  den  meniskus  in  mm. 
Verandering  per  uur. 
32M6 
24 
— 126.3 
— 5.2 
32°. 18 
Win 
- 27 
— 1.5 
32°. 24 
20'/, 
— 5.7 
— 0.28 
32°. 30 
25 
— 1 
— 0.04 
32°. 40 
12 
+ 1 
+ 0.08 
32°. 50 
23 
+ 29 
+ 1.3 
Wij  vinden  hier  dus,  als  bij  onze  oriënteerende  proef,  de  over- 
gangstemperaiuur  bij  32°. 3.  Onze  thermometer  (in  */,„  graden  ver- 
deeld) was  door  de  Phjs.  Techn.  Reichsanstalt  te  Charloltenburg- 
Berlin  gekontroleerd.  Wij  hebben  ons  er  van  overtuigd,  dat  het 
nul|)unt  onveranderd  was  gebleven. 
B.  Eerste  Methode  ter  bepaling  van  (cm — civ)- 
8.  Men  bepaalt  cm  en  civ  elk  afzonderlijk  bij  de  overgangstem- 
peratuur  en  leert  daardoor  het  verschil  kennen.  Daar  wij  voor 
andere  doeleinden  cm  bij  32°. 50,  civ  bij  32.0°  C.  hadden  gemeten 
volgens  de  fraaie  methode,  die  Andreae  *)  beschreven  heeft  ter 
bepaling  van  de  dichtheid  van  vaste  stoffen,  geven  wij  de 
resultaten  van  dit  onderzoek  l)ier  in  de  eerste  plaats,  opmerkende, 
dat  men  daaruit  door  korrektie  der  gevonden  waarden  voor  de  tem- 
peratuur van  het  overgangspunt,  de  gezochte  spec.  volumina  bij  die 
tem|>eratuiir  kan  bei’ekenen.  Deze  metliode  heeft  twee  nadeelen  : ten 
eerste  de  noodzakelijkheid,  dat  de  bedoelde  korrektie  moet  worden 
b Zeitsclir.  f.  physik.  Chemie  82.  i09  (1913). 
