168 
CL. XllI. MOLLUSCA. 
den knoop {ganglion labiale) en eciicn uji de 
door de vereeniging van twee zenuwstainuien gevormden 
knoop. 
Over de zintuigen bij deze orde vergelijke men het bo- 
ven door ons medegedeelde (blz. 105 — 107). De huid der 
Cephalopoden onderseheidt zich door de kleur-veranderin- 
gen, welke zich bij het levende dier vertooneii, en die 
van cenc eigenaardige laag van zakjes met pigraentkor- 
relljes opgevuld, afhangen {chromalophoren van s.tNGio- 
VANNI en vvagin'Er), welke door een zacht, veerkrachtig, 
vliezig weefsel verbonden zijn. Deze deelen liggen on- 
mlddellijk onder de opperhuid, en door beurtelingsehe 
zamentrekking van de blaasjes, die ronde, blaauwe of gele 
kleurstof bevatten, ontstaan op bepaalde plaatsen, vooral 
bij Loligo en Argonauta, levendige kleurspelingen (*). 
Vergelijk over deze orde, die vele schrijvers als ccao afzonderlijke 
klasse van de overige weekdieren afscheiden : 
Cdvier, Méaioire sur les Cephalopodes el sur leur anatomie. 
Mollusq., Mém. I met 4 platen. 
R. OWEtr Cephalopoda in TOBD’s Cyclopaedia I, p. 517— 5G2. 
Ferdssac et D’ORBJGNr, Monographie des Cephalopodes cryptu- 
dibrujiches. Parts 1834 — 1843. — (18 livraisons). 
A. Telrabranchiala. ‘ 
* 
Familia Xll. fCCXVIl.) NauHlacea. Branchiae qualuor. 
Infundibtilutn infra fissuin, lamcllis duabus sese oblique 
oblegentibus. Tcntacula numerosa, contraelilia, vaginata. 
Testa exlerna revoluta, spiralis, polylbalatnia, dnra ; septis 
medio perforatis; loculameiitum ullimum amplum, aniinal 
includens, tubo membranoso (sipboue) a posteriorc sacci 
abdominalis parte per seplorum foramina in reliqua locu- 
lamenla produclo. 
Nautilus L. (pro parte), i.am. 
Sp. Nautilus Pompilius I., RDMFH. Amh. Pnrileilk. Tab. XVil, 
fig. A, C; BLAIST. Malacol. PI. IV, lig. 8; GDÉRllf Iconogr. Mollusq. 
PI. I, f. 7; de paarlemoer nautilus; de schaal wordt meer dan ‘/s 
voet groot; van binnen is zij wilachtig paarlemoer-gliusterend, van 
(*) Vergelijk r. wagner in oken’s Isis 1833, p. 159— IGl, wieg- 
SIANN und ERICHSOiV’s Archiv f, Naturgescli, 1841, S, 35 — 38. 
