220 
VISSGHEN. 
ziiursiofgas van do luclit niet op de elkander bedekkende 
deelen werken kan (*). 
Met de halve kieuwen of de nevenkieuwen, welke bij 
de steuren op het kieuwdeksel voorkomen, moet men de 
valsche kieuwen (pscudo-branchiac) niet verwarren, die 
bij vele visschen aan het verhemelte, boven en buiten- 
waarts van de kieuwen voorkomen, somtijds een meer 
klierachtig, lobbig maaksel vertonnen, doch meestal eene 
vedervormig of kamvormig deel met eene enkele rij van 
blaadjes voorstellen. Daar deze deelen slagaderlijk bloed ont- 
vangen, kunnen zij geene ademhalings-werktuigen zijn. 
Het daaruit lerugkeercnd bloed vereenigt zich in een 
slagaderlijken stam (arleria ophlhahnica mag7ia}, die het 
bloed naar het vaatvlies van den oogbal voert, waarin 
het gevvoonlijk een wondernet vormt, dat met een der- 
gelijk aderlijk wondernet, voor het, uit den oogbol weder- 
keerend bloed verbonden, de reeds vermelde en meestal 
met de valsche kieuw gelijktijdig voorkomende, zoogenaamde 
choroidale klier vormt (f). 
Evenmin als deze deelen behoort de zwemblaas der 
visschen als lot de ademhaling dienstbaar beschouwd te 
worden ($). Deze blaas is bij de sleuren en vele beenige 
(*) zie riOüRENS, Ex/iérientes sur Ie mécanisme de la respiraliou 
des Poissons, A/in. des Sc. uatur., XX, 1830, p. 5 — 25. 
(j-) Vergelijk J. Muller, .Abhandl. der Akad. der Wi&sensch. eu 
Berlin, aus d. Jahre 1830, .S. 213—240, 247—261. 
(§J Over dit deel bestaan zeer vele gcscliriften, onder welke wij ons 
•vergenoegen de volgende te vermelden: G. risCQER, Versuch iiher die 
Schwiimiillase der piseke, Leipzig 1705, 8“.; DE la bocbe, Obser- 
vations sur la vessie iiérienne des Poissons, .dun. du Mus. XIV, 
loOO, ]). 184 — 217, p. 245 — 280; ll. RATUKE Bemerkungen über die 
Schwimmblase einiger fische in zijne Beitrüge sur Gesch. der Tkier- 
well, 4t® Abth. 1827, S. 102 — 120, en zijne latere nasporingen in 
mUller’s ArcUv 1838, .S. 413—445, Taf. 12; K. E. VOS baer, ün- 
tersuckungen über die Entwickelungsgescli. der Fische, nebst einem 
Anhange über die Schwimmblase. Leipzig 1835, 4»; n. s. R. jacorf, 
De vesicfs aé'rea Piscium, Diss. inaug. Berolini 1840, 4“., onder lei- 
ding van J. MntLER. 
