440 
KRUIPENDK DIEREN. 
De nieren, in welke men evenmin als bij de visschen 
eene bast- en mergaclUige zelfstandigheid onderscheiden 
kan (hl. 224), hehben in deze klasse eene zeer verschil- 
lende grootte en gedaante. Zij zijn zeer langwerpig bij de 
slangen, dik en eirond bij de schildpadden, langwerpig 
eirond bij de hagedissen en kikvorschen. Bij de slangen 
is de regter nier meer naar voren geplaatst dan de linker ; 
bij de overigen liggen zij meer op dezelfde hoogte en dik- 
werf aan het achterste gedeelte digt bijeen. Bij de hagedis- 
achtige dieren liggen zij zeer naar achteren, aan het heilig- 
been vastgeheciit en strekken zich dikwerf ook onder den 
staart nit. Zij zijn meest aan de randen inge.sneden of door 
dwarse groeven in lobben verdeeld. Bij de nieren der slangen 
en schildpadden vertoonen zich deze verdeelingen op de 
oppervlakte even als de kronkelingen der groole hersenen 
bij de zoogdieren, De nieren worden gevormd door bui- 
zen (tubuli), die bij sommige onmiddellijk uit de pislei- 
ders voortkomen en dwars loopen naar de oppervlakte der 
nieren, waar zij blind eindigen, terwijl zij hij anderen 
van do takjes afgaan, waarin zich de pisleider in elke lob 
der nier verdeelt. Da pisleiders komen nooit uit een nie- 
renbekken [pelvis renaiis), maar ontstaan steeds uit ach- 
tereenvolgende vereeniging van takjes of uit de buisjes der 
nierzelfstandigheid zelve. De Malpighiaansche ligchamen 
[glomeruli, corpuscula Malpighiam) zijn bij de kruipende 
dieren, gelijk bij de overige gewervelde dieren, aanwezig 
en bij de kikvorschen groot genoeg om met het ongewa- 
pend oog ontdekt te worden. De pisleiders zijn bij de 
slangen lang en zetten zich beiden eenigzins uit alvorens in 
de cloaca te eindigen ; eene pisblaas ontbreekt. Ook bij de 
krokodillen en eenige andere hagedisachtige dieren ont- 
breekt de pisblaas, die daarentegen bij de meeste overige 
hagedisachlige dieren, gelijk ook bij do schildpadden en 
naakte amphibiën aanwezig is (*). 
(*) scliilctpaclilen cn kikvorschen is de pisblaas breed en in 
twee zijdelitijjsclic deelen verdeeld, bij de laalsten zeer ruim en met 
