S62 
VOGELS. 
holte, welke gelijk bij de meeste hagedissen, eene dwarse 
uitwendige opening heeft. In deze holte openen zich ook 
de pisleiders en, bij do mannelijke voorwerpen, deafvoc- 
rende vaten; bij dc vrouwelijke vogels komt aan bare 
linkerzijde de cijerlcider uit. Voorts opent zich achter cn 
lusschen dc pisleiders, achter eene uitspringende dwarse 
plooi in de cloaca, ook een zakje, hetwelk, naar dcszelfs 
ontdekker PAnnicics ab aqitapesdente, de benaming van bursa 
Fabricii bekomen heeft. Dit deel is een blinde zak, welks 
grond naar boven gekeerd is cn achter de regter darm 
ligt ; het heeft eene dunne spierlaag, welker vezels zicli 
op verschillende wijzen kruisen ; het binnenste of slijm- 
vlies is dik, witachlig en met langwerpige, uitspringende 
plooijcn. Dit deel schijnt dikwerf bij oudere vogels af te 
nemen, of althans zich minder te ontwikkelen, dan men 
uit de grootte, die het bij jonge vogels beeft, zou vei 
wachten; hel komt bij beide geslachten zonder merkbaar 
verschil in ontwikkeling voor (^). 
{*) Daardoor vervalt de mecninij, dal liet deel tot lietslelsel der voorl- 
planlings-werliluigcn belioorcn zou, gelijk h.v. die van rABBIClCS, dio 
meende*’, dat daarin bij dc paring in de vrouM olijke vogels Ui sperma 
werd opgenoraen, en daar, ter opvolgende bevruchting der cijeren, be- 
waard bleef. Andere schrijvers houden dit deel voor een afscheidings- 
locslel, en vergelijken het met dc klierachligc zakjes, die hij sommige 
zoogdieren aan den nnus liggen; andere zien in deze hiaas eene »esic'» 
urinaria; uoscnKE, die, zoo ver ik weet, de nieuwste schrijver is. 
welke zieh dienaangaande verklaard heeft, meent dat de hursa ‘Ie 
blaas is, waarin gedurende een’ zekeren tijd der ontwikkeling dc uit- 
loozingshuizen der primordiale nieren of corpora wolfiana iiilkwarncn. 
en vergelijkt haar daarom met de vesica urinaria der visschen, dio 
op liet rectum, d. i. aan de rugzijde daarvan, gelegen is (zie hoven 
biz. 224). Men vindt de bursa Fabridi .al;;ebeeld bij n. BB GRAif. 
Opera omnia. Amslelaed. 1705, S»., Tab. XVI, beschreven p. 213- 
Mj TANNESBERG, Observ. circa partes genifalos masculus acium, 
Güllingae 1789, 4=. Tab. III, Hg. 2 <l enz. Vergelijk voorts GEOEfR»^ 
ST.-nUAiRE, Mém. da Mus. IX, 1832, p. 397, die de bursa voor 
uitvocringshuis (?) der Glandulue Cowperi aanziet, A. A, EERTnotD 
Nor. riet. Acad. Caes. Leop. Carol. XIV, 2, 1829, S. 903 918 ‘3’ 
AEM. BDSCDKE, De Lursae Fabricii origine, jenae 1838. 4“. 
