VOGELS. 
CO-i 
Dc pennen ol' meer stevige veders aan de oppervlakte 
des ligcliaanis hebben afzonderlijke, zich van de huidspier- 
laag ontwikkelende, kleine spieren, elke veder vier of soms 
vijf in getal, zoodat het geheele aantal op meer dan 1 2000 
kan berekend worden (‘^). De overige spieren vertoonen 
eene opbooping der vleeschmassa zoo digt mogelijk naar 
den romp, door welke inrigting de spieren der ledematen 
korte buiken hebben met lange poezen, die, vooral bij de 
poolen, eene groote neiging tot verbeening aanbieden. 
Bijzonder sterk ontwikkeld is dc groote borstspier, welke 
bij de meeste vogels al de overige spieren te zomen in 
massa overvreft, doch bij de struisachtige vogels klein blijft. 
Deze spier trekt het armbeen naar beneden, en is dus bij 
hel vliegen het voornaamste beweogmiddel. Minder ont- 
wikkeld zijn de ophelfende spieren van het armbeen, b.v. 
de delloideus, dien men gewoonlijk als door drie spieren 
vertegenwoordigd beschrijft, waarvan echter twee (m. del- 
toideus medius en inferior') door iietziüs als spieren van 
het schouderblad {musculus supraspinatus en m. infra- 
spinalus) worden beschouwd. De eigenlijke mmc. delloidous 
ontspringt van hel ossiculiiin humero-capsulare en met 
een tweede hoofd, meer naar beneden en naar achteren, 
van het voorste eind van het schouderblad ; hij hecht zich 
aan de kam van het armbeen vast (f). Bijzonder aan de 
(*) Nitzsch, .^aTl'TellaaIfl door carcs Vergl. Zoot.i, S. 294. Sommige 
liuidspioren drnkken de onder de Iniid liggende luctilzakken te zamen ; 
zij zijn bij AS«t« hnssmia door owen vermeld, A'roeeei/jHys o/ /Ae Zoo/- 
Soc. Part. I, 1830 — 1831, p. 91. Dezelfde ontleedkundige gaf ceiic 
uitvoerige besclirijving van de Iiuidspicren bij Apteryx, waar zij meer 
dan gewoonlijk ontwikkeld zijn, belgcca met dc bijzondere dikte der 
huid en waarsebijnlijk ook met de gewoonte van dezen vogel van in 
den grond te wroeten, zamenbangt, waarbij bet noodig is de losse narde 
van de vederen te sebudden. Proceedings of the Zool. Soc. X, 1843, 
p. 22—24. 
(t ) Over de analogie der spieren van de voorste ledematen bij vogels 
gaf BETziiJs eenige teregtwijzingen, waarin bij onder anderen aantoont, 
dat dc dasgenoemde m. suhclavius niet aan de gelijknamige spier der 
zoogdieren beantwoordt, maar liever costo-coracoideus of peciottd^* 
