ZOOGÜIERKN. 
843 
daarenlcgen bij den hond en bijzonder klein {rudimentair) 
bij den zeehond {Phoca). De onderkaaksklier {glandula 
submaxillaris) ligt aan de binnenzijde van den lioek der 
onderkaak, bij het toompje der tong. Zij overtreft bij vele 
verscheurende dieren en bij de landelooze dieren de oor- 
klier in omvang ; bij Dasypus, waar zij zich tot de groole 
borstspier uilslrekt, komen hare uitvoerende buizen in 
cene spierachtige, eironde blaas bijeen, die naar voren 
in de uitlozingsbuis overgaat (^). Eindelijk ligt, onder het 
voorste gedeelte der tong, de tongklier, glandula sub- 
lingualis, die altijd met vele uitlozingsbuizen voorzien is 
{ductus Riviniani) en die bij sommige zoogdieren ont- 
breekt. Het speeksel heeft niet bij alle zoogdieren dezelfde 
zamenslelling ; intusschen beslaat dit vocht grootendeels uit 
water en bevat slechts eene zeer geringe hoeveelheid, 
{-^■^ of althans minder dan vaste deelen ; namelijk 
zouten, slijm, osmazom, en eene bijzondere speekselstof, 
welke in water oplosbaar, in alkohol onoplosbaar is. 
Behalve de eigenlijke speekselklieren zijn er in de in- 
wendige gedeelten van den mond en in het verhemelte 
vele kleine klieren (.«lijmklierijes, cryplue mucosae), door 
wier afscheiding de spijzen bevochtigd worden. 
De holte, welke het begin van het spijskauaal uitmaakt, 
het keelgat (pharynx), is van boven wijder en gaat van 
Onderen in den engeren slokdarm over; zij wordt gevormd 
door eene voortzetting der bekleedsels van de neusholte 
en van den mond en is door vele spieren omgeven, die 
3an onderscheidene deden van het tongbeen, aan de kraak- 
beenderen van hel strot tenlioofd en aan het wigge- en 
®!üapbeen zijn ingeplant. Bij de eigenlijke walvischachtige 
dieren klimt het strottenhoofd hoog in het keelgat lot de 
neusholte op, zoodat de spijzen aan weérszijden van het 
strottenhoofd bij de doorz welging nederdalen, en verhin- (*) 
(*) Uapp Aiinl. Vniers. üher die Edentnten (1« Aufl.) Tüliinjïeii 
4». s. 54, PI. VII. 
