INLEIDING. 
31 
ook de zcnuwinassa’s verstrooid en van elkander ver- 
"'jjderd, en in de laatste familien van het dierenrijk zijn 
Söene sporen van een afzonderlijk zenuwstelsel meer overig. 
Het hoofd noemt men dat gedeelte van het ligchaam, 
^*®lgeen de hersenen en voornaamste zintuigen in zich 
Huit. £[. 2 ij[j vijf zinnen, waarvan het gevoel {tactns) het 
''®>’st door het ganschc dierenrijk schijnt verspreid te zijn. 
He zitplaats van het gevoel is de huid, het omkleedsel 
'''^1 liet geheele ligchaam, hetwelk overal met zenuwen 
doorvlochten is. Deze zenuwen, welke in de huid drin- 
§en, verlièzen zich met hare takjes in derzelver middelste, 
de meeste digtheid bezittende laag. Deze uiteinden der 
^eidzennwen worden door de opperhuid, en op vele plaat- 
sen door andere uitwendige, ongevoelige deelen, zoo als 
schubben, haren enz. bedekt en beschermd. In het smaak- 
^erkiuig gaan de takken der tongzenuw in de breiachtige 
‘‘^ögtepelijes over, waar zij eindigen. De reukzenuwtakken 
''Cfspreiden zich over een slijmvlies (de?nenibrana Schnei- 
dcriojia) ; de voortzetting van het zenuwmerg der oogze- 
vormt het netvlies, waarin de physiologen de zitplaats 
''‘^n het gezigt aanuemen. De eenvoudigste gedaante einde- 
lijk van het zintuig des gehoors is die van een zakje met 
Vocht opgevuld, waarin de zachte en dunne uiteinden der 
gehoorzenuw als het ware drijven. Uit dit alles is blijk- 
dat de algemcene vorm [lypus) van een zintuig te 
boeken is in eene zenuw, wier uiteinden eeue breiachtigc 
‘»assa vormen, geschikt om uitwendige indrukken te ont- 
'’^ngen. Bij elk bepaald zintuig nogtans is de eigenlijke 
^'Oluigzenuw slechts voor eene bepaalde aandoening vatbaar. 
Hc gehoorzenuw heeft slechts vatbaarheid voor geluid, 
Cf liever elke prikkel op haar wordt slechts als geluid 
vvaargenomen ; de oogzenuw geeft geene andere indrukken, 
‘Icn die van licht. Zoo is het althans bij den mensch 
de hoogere dieren, en het eene zintuig kan dus nooit 
‘c den eigenlijken zin het andere vervangen. — De in- 
•Icukken worden door behulp van zenuwen overgebragt 
