34 
B E S C H R Y V I N G E 
VAN 
de Ihiavcn gctclt wierdcn. Nu gis ik dat 
*cr op alk de Eilanden niet boven dc yooo 
zielen zyn. 
Po cl o Beïulycn deze bewoonde Eilanden, 
Sopcwilö^ Zyn 'er nog drie onbewoonde, Poelo 
s 1 - Swanggi ofSowanggi (dat in, 'tMalcits, 
het toovereiland , beteckeat) is kr een 
van. Het vertoont zich als ccn groote 
klip , f' t myl ten Noord weden van den 
Goenong A\n j cn is ganfeh woeft , en 
nergens wel aan te komen, De inwoon- 
dèrs der andere Eilanden noemen het zoo , 
om dat zy gdooven , dat de Duivel 'er 
huishoud , en dat het daar fpooki , waar- 
om zy met dat eiland ganfeh niet willen 
te doen hebben , en door \ ver toonen van 
veel fratzen en bygcloovige grillen (als 
zy 'er ontrent komen) hun beft doen, 
om -er voorby te genaken. 
Men heeft 'er veel groote Hingen, cn 
men plagt ’er.ook eenige , weinige], vmgt- 
boomen te hebben, 
PoeJo Poelo Pïdlang { (kt is j het Picflang of 
PkflkBg, Bammas eiland } legt zeer digc by Neira's 
Ooilhoek 5 wat Benoorden dien Ooilhoek 
van 't Hoog Land. Het dient jegen- 
woord ig alken , ora 'er een thuin voor 
den Heer Land voogt aan tcejucckvn, al- 
Zoo ’erdc aardgewafTcheiizeer wel tieren. 
Daar woont ook maar een thiiynicr op , 
die om den tweeden of derden dag , en 
zomtyds wel maar eens T $ weeks , met 
groente aan zyn Achtb ds huis komt. 
Daar is een klein lWt huisje 7 waar in 
ik cens met gezelfchap vrolyk gewed! 
ben, cn met veel verwondering zoo veel 
vifch met de Tab Sodeey vangst* zag, 
dat men die in een fraai groot vaartuig 
niet wilt t© bergen. 
Men heeft 'er ook , hoe bk-in het is 
(alzoü men het met ccn lange Inaphaan 
byna zou konncii overlehkten ) eenige 
boomen , zommjge van welke ik mee 
veel verwondering door de rotzen liccnen , 
met harde dikke wortels, zonder dat ik 
de altermmfte aarde daar ontrent kon ge- 
waar worden, heb zien groeten. 
Een wei mg Benoorden dit eiland je 
heeft men nog ccn kkiijtler, .zyntfc maar 
cm barre rots in zee , Poelo Kapal , dat 
is, het fc hip -eiland , gcnvuvrn , omdat 
het zich van verre in zee even als een 
1'chip opdoct. 
In deze eilanden is ’t befte en medle 
levensmiddel dc vifch , die 'er refblyfc 
overvloed Èg is , ook zyn 'er leb aapen 
hoenderen , endvogels , enz. Groente is 'er 
weinig j tfe gedoofde NootcnfroUkv is 
een der hdtv Je hotels. Ryft cn Jhgoe, 
(die zy van de Zuidoollcr eilanden , cm 
ookvanCeniin cn Amhoina , , volgens hiï 
haarcr Edd beden in ’ejaar id£$. ftrygen 
konnen) ver lire kt hen voor brood, hop 4 
wel *cr dat zeer Ichoon, zebveel noodig 
is 5 gebakken word * doch de Jagoj is 
Poeïo 
tkp.J. 
ecu groot voedzcl voor hunne fiaaven; 
want fchoön ’er rys genoeg komt van de 
E. Moaifchnppy, cn van dc Bergers, zoo 
ycriïonden echter haar Edelheden , dat 
mende ilaavcn maar van iagoe verzorgen , 
en dat geen Borger* hunne rys aan Ce* 
rammers zouden mogen verkoopen, 
I ia oude tyden plaggend ie zes bewoonde 
Banda nefehc eilanden yder byzondere* . 
voon egten te hebben , en yder byzonder 
vlek op zulk een eiland verdeelde die weer van Baa- 
rnet de andere lieden en vlekken. Een da. 
verdeel mg, uitgevonden, om malkande- 
ren niet 111 de weg re zyn s en in ccn- 
dragt zamen te leven. 
Labetakka had de groote viflchcry , 
met zyn drie lieden > en zy waren bet 
hoofd des Eilands , eer zy van die van 
Neira af'gfehdden zyn. 
Ndni, met zyn drie lieden j maakte 
het koperdraad tot lïocken, en zy mqg- 
ten alleen maar op Thuiieio om' houw- 
roeflèo, en i waarden, vaaren 5 behdven 
eenige weinige , die zy dat echter niet , 
dan met 10 per cent te betalen, toelieten. 
Ook heeft de koning vanThtillclo (dien 
ik nergens wetc tc vinden f wnesholveii 
gcltïove dat het Taaiboeko zal moe- 
ten zyn) aan die van Ncira een zeil, als 
een verkeerde bezaan f cn d.it voorregt 
’er nevens gefehonken, om het buitenite 
yan luinne krislcheedie boven zan , ter 
breedte van 4 vingeren , roet goud tc 
mogüti beflaan. Twee voorregten, van 
zoo veel belang,, dat geen ander Banda- 
nées, zoo hy van hen niet beoovlogt wil 
zyn , zich die mag aanmatigen j ten 
ware dit hen dobv die van Ncira by ze- 
kere gunft, die zy aan dc vreemde Oeli- 
limaze Drang Kjja's wel cens bewezen, 
toegdhem wiert. 
Die van Lombok hadden geen voor- 
rekten van ccnig belangd maar waren dc 
magtigllai rcr zec ? in praauvven cn puk- 
ken, met welke laatfle zy op Maealïar^ 
Java, Malacca, PaCani, enz. voeren, en 
haodei timen \ hocwcLzy <bt in 'r prir 
1610, zoo tlerk nkc meer déden. Hier 
bequamcrï zy ook eenigc ballon , roers, 
en ilovmhocden, waar mede zy in Banda 
komende, begeerden , als een voorregt 
hen eigen, dezelve ook te voeren j doch 
aizoo kgonfebe kind hier tegen opflond , 
bied dat naderhand yder. van hen vry. 
Djc van hlammet , een zekere oude 
Neg.ru alhier, geneerden zich met Foelie 
cn N noten te plukken * cn daar af 
Noorcnolcc tc bmndcn , alzoo zy toen 
wel dc medie Nootcnboomen hadden. 
Zy voeren jaariyks ook met y of 6 groote 
pi aan wen m ’t Znidooflcr eibnd 1'enini- 
1 w, ontrent ijo of 40 mykn van Baixia, . . 
alwaïT ZV Haavtii, karet, bokken, padi 
of iy{t mcr.zyn bol lier) cn boontjes. 
(< 
k 
Op 
