BAN 
Zy kennen ook reaalers i alle de voor* i 
noemde goederen kan men hier v es han- 
dden üf regen fagoe , olie , en andere 
waaien , of tnefrgrooic wiall verratten* 
cn daar mede Banda g rooien dicnil doen. 
Alle deze zaaken zyn in ’i jaar 1624 
den 10 Februari , door die van 'r jacht 
Coa , voor het dorp Har ten anker leg- 
gende , zoo a k w y d ie h i er , uit een tïe i te 
memorie getrokken , opgeven * van tyd 
tot tyd ondervond E*th 
Men heelt 'er nok boontjes , cn bui* 
ten de fagot (die 'er zeer weinig is) ook 
ocbi encombill, een loon van wortelen , 
enz. cn voel goed hout , aangezien het 
land zeer bofhagtig is. 
Deze heden van Kcy (gelyk die van 
Aroc komen jaarlyks met 1 M of zo 
kloeke vaartuigen , met So tot 100 mannen 
bezet, m Banda , om handel te dry ven. 
Huline wapenen r.yn eenfeh lid, ("waard , 
pylenboog, cn 'mi /agaven , diezywon- 
dcrlyk wel weten te gebruiken. Ook 
hebben zy eeöige metak baffen op hunne 
tornen ras, 
Vyfticn of zestien myten Bcooftcn 
Di.- ArcHg lloor doen zich de eilanden van 
A roe op 
Vierder zelve leggen inedtZ ren W . 
eiiN, ten O. als in een lyn, dcNoordc- 
lyklic t., cn de twee Zuidclykfk 1 of £ 
royleu vin een gdlrrckt } en Je andere zes 
doen zich 2* \ of 4mylen Ooftdyker op , 
van welke zicïi *er een j my len van 
*t Noordelykile der vier voois ge meelt in 
de lengte O ten N. cn W ten Z. ge- 
it rekt, ter lengte van f , en ter breedte 
van i mylen, vertoont. 
Het tweede der Uoülclyke doet zich 
pas wat Zmdclvker als hei tweede der 
vier voovlgc , en ^ mylen 'er van gek* 
gen, op, zynde ontrent f mylen O, cn 
w, lang, en 1 of $ mylen breed. I Iet 
legt van 'teer Sic Ooilclyklk eiland wel 
7 of SÜ mylen. 
Het derde der Ooftriyftflc legt mede 
af en aan het derde der vier voorigc i[ of 
i mylen Bcoofkn 't zelve , cn 1 mylen 
van \ laat ll bc{c h re v e n, hebben de o rrn ren t 
dc zelve lengte en breed ic als het voori- 
ge ,, gdvk zy beiden in 't Qolicn ook 
kherp uhloopcn. 
Twee mylen 'cv af na 't Zuiden van 
’t laat 11 hefenreven eiland , cn af en aan de 
Zuidhoek van her derde der vier voorigc, 
ziet men O, cn W, r myi van mul kan* 
deren twee kleiner eilanden gdlrekt kg* 
gen , zynde het \V "clldykftt der Zelve 
maar z, cn \ öoftdykfte wd f mylen 
langj cn 'tceritc 1 , cn 't tweede t my- 
len" breed; Bezuiden welk «rrfte dezer 
twee 1 of i mylen zich nog een klein 
eilandje van t of 5 mylen m ’t rond, 
ontrent 5 mylen van r t Zuidclyke der vier 
voongc eilanden , vertoont* 
D A* 4^ 
Het Noorddvk flc m der vier Wcfte- 
lyklle Aroc ze eilanden legt mceft N. N. 
O cn Z Z. W. f mylen in de lengte, 
cn z in de biecJrc ge Strekt, 
Hei naad te daar u:»n , t ' myi Zuidcïy- 
ker gelegen, vertoont zich ais een laars, 
die met liet boveneinde vry wat breed na 
't W. ten N, cn met de voet wat Smaller 
na t O ten Z. gelegen is, zynde in ’i W. 
ten M. 4, cn in lÜ ten L 1 of ^ my* 
len breed 3 en W. ten N en O. ten Z* 
ontrem f mylen lang. In f tO N. O., 
en in ’t A. ten W- heeft men twee kleine 
baai kern* 
Hér derde der Welldykllc eilanden 
legt met zyn N. einde pas 1 myi, doch 
met zyn UofterkoiH wd 3 of 4 mylen 
ZuidclyktT , alzoo zich dit bym als' een 
verkeert - ftaandc Laars *er tegen aan 
toont. 
Het llrcEtt zich mede ten dcelc W. 
ten N. en O* ten Z,, \ of 4 mylen verre 
uit, doch H cd raa it dan vla k van ’t N , door 
’tO.na 'tZ wd 5 mylen verre (daar’cz 
mykFi , gelyk liet anders j of 4 mylen, 
cn in \ W , wd ’tbreedueisi om, zvrtde 
van het derde der UoltdykUc eilanden 
ontrem % myten gelegen Aan de Z W* 
kam loopt dc wal aan weder zyden teberp 
in , zich zeiven als een bui veitotmen- 
de. 
Het katfle der vier Wcftdykc eilan- 
den legt ontrent 4 mylen Bezuiden her 
voorigc , vertoon en de zich meelt rond , 
y mylen lang en 4 breed ; doch aan dc 
N. cn Z. hoek fmaller , en ’tlcgc mcefl: 
N- W . ten N . en Z- >, ren Z geltvdtt, 
Ui Vr na ’tQ. nog meer zyn , konnen 
wy nier zeggen , hoewel hel zeer waar- 
Ithynclyk is. 
Deze eilanden leggen van Banda 
cn van Nova Guinca 1 W of 10 mykn, 
bc Baande meelt in vlakke cubofclnignge 
lahden* 
Um van Banda na dc zdvc te Zeilen , Tcwu 
is men gewoon eerst op \ eiland Tewer . «* 
r daar men na 1 of 1 ■ etmaal zei lens komt) ^ uwctt 
aan, en dan verder over Gauwer te gaan* 
waar na men nog wel een grooten dag 
van nooden heett s om deze eilanden tc 
bd nopen > 
Op de zdvc heeft men veel dorpen, 
waar onder dc beken tiïc zyn : Wokam > 
Wodjir, W'Orkey, Wainir , Toctewa- 
nang, Sagnwadmg, Bocan, Guarnar, 
Bagiimbd, Maaycoor (dat op een by- 
zondcr eilandje legt) ka toe, Titrangan 
cn meer anderen 3 die meelt geitadig te- 
f en mal kan deren oorlogen, behalvcn dat 
ic van Nova Guniea , cn \ Zuidland , 
hen dik wils komen vcrndlclen - r en deze 
oorlogsgevangciien zyn het, die zy aan 
ti ic van Banda als llaaven in groot ge- 
tal , en voor een geringe prys , ver- 
koopen, 
F Die 
Hl. Di;tt. 
