Hoe die 
kwuns de 
Gcvoï- 
mi™3se- 
Jciï tfet 
E, Maje- 
fc happy 
cL-nne ont- 
fruit. 
« 
M A C A 
Hy woft gcmeendyk van vrouwen ge- 
dient , hoedanig zeek de koning van Goa, 
en 'zeer ved andere OoIkrïC vorken , 
gdyk wy op Java, Bantam, Atsjien, enz. 
mede gezien hebben , ook laat en die- 
nen. 
Het koninklyk merktecken van onder- 
fchrid tulTehen de andere huizen , 'z zy 
der hovelingen, 'tiy der gcmccne lieden 
op Tsj inram, is, dat men een oiïenkop, 
of üftenhodms , aan wcderzyde van de 
gevel ziet , dat geen onderdaan zou dur- 
ven nidoen , of voeren , een waarc fiy 
met zyn leven i pelen wilde , alzoo dat 
zou worden opgenomen, als of hy na de 
kloon , of den vorlt na kleven ftont. 
De huizen der princcn zyn door twee 
klampen, waar op aan wedlerzydcn twee 
fwaare bamboezen ruilen , die T er voor 
gefpy kert zyn , van andere gem eene hui- 
zen ondcrfchciden. 
Wanneer nu en dan Gevoitnagtigden 
van den Beer Landvoogt na dien vorlt 
op Tsjiurana gezonden worden , is hy 
gewoon de zelve koninglyk met alles, 
wat hy Iicerïy ks in zyn ryk heeft , re 
onthaal en , hy hoedanige gevallen hy 
dan ter eere van ben wel een hertenjngt 
aanrtek , daar zy op die tyd troepen van 
wel looo, H 30 , en meer herten zagen, 
van welke ’er veulen , zoo verre men die 
zie n k oude , na de zeekan t v mi 1 fsjïnran a , 
daar 't vlak Ss , gejefe , en uit welke 
dan tfo of 70 (tuks tokken (want de 
hinden vcrichoonen zy zoo veel als 't mo- 
gcl vk is) door zoo ved Galcram , Grains, 
of andere hovelingen , en princcn , zoo 
lang ge jaagt , en afgemat worden , tot 
dut zy voor de plaats 7 daar zich de ko- 
rting met zyn gczcnchap dan in een 
bnfchhuri onthoud , doodmoede blyven 
ilaaii , daar yder ridder zyn bedt , dat 
hy ge jaagt heeft, dan een lhop om den 
hals werpt, die al tyd aan ’c paard vall is 5 
op dat het hem, weder bekomende, met 
on tl 00 pen mogt *, doch zoo ras die lh op 
toegchaak is, werpt zich ’t bcdl op zyde 
tegen de grond neder. 
Uit deze bedien borden aanftoms dan 
de \ cifte voor de Hccrcn Gcvolmagtig’- 
den , door zekere daar toe medegebragce 
vrouwen , die een geheel e kombuis, met 
gercodfchap , daar toe noodig , met zich 
voeren , zeer lekker toebereid , en hen 
dan ved ccre en vermaak, met alles, wat 
hy maar bedenken kan , aangedaan. 
Daar is geen dorp in zyn gebied, daar 
hy niet dicigclyken huis , met een net 
i hu im je daar agter , en met de ivoodige 
opzieners , heeft , en die van zoo een 
dorp moeten wel goede zorgt dragen, 
om zulke Gevolgmagtigden , even of hy 
daar zelfs tegenwoordig was , zeer wel 
te on t haaien, en van alles, dat zy noo- 
dig hebben * rykelyk te voorzien , zoo 
I+t 
zy, zulks vmvfurloazcnde, niet in zvn 
uiterfte onguaü vorvallcn willen. 
Als deze vorlt, of de koning van Goa, 
cenigc gpfehenken aan haar Édel heden 
zend , en een: ge der zelve van haat 
Edelheden onrfangt , worden die ge- 
raeendyk met ved Hat ie, en niet zonder 
cttclyke charges, en \ kanonfehoten , die 
verder tot ir roe wel vervolgt worden, 
in de vdting ïngehaalt , en by de uit- 
togt , als men die verzend , worden *er 
weer 5 charges, en y kanon lehotcn ,, ge- 
daan * 
13 y 'c zenden dezer ichenfcagien , van 
wegen haar Edelheden , word in \ ge- 
meen aan de vorlt van Boni , als zyndc 
den ou dl ten bondgenoot, wat meer,' dan 
aan den honing van Goa, gezonden-. 
Na de kon ingen van Boni en Goa volgt n 
de koning van Loeboc , daar na die van 
1 drO ( bevoorens al by ons aangchaalt ) nkigeni. 
eti dan de kortingen van Soping , van 
Wadjoe , van Taiutte, van Laya , van 
Baneala , Panna, Ricea , en meet ande- 
re, van welker ryken , al zoo die klein, 
en ons meert nog onbekent zyn, ik wei- 
nig of niets van belang wete te zeggen , 
dan dat zy te zaamen, als onze bemdgo 
nooien , door den komng van Bons by 
den anderen geroepen zyn de , Leden van 
den groeten Raad des rilands Gclcbes zyn , 
waar in alle de gemeenc Landzaaken ver- 
handelt worden, 
Gclyk nu onder Maeaflar ook de ryken Bima - 
van Bi ma, Dompo, lambora s enz, opent en 
’t eiland Stnnbawa, Haan, alzoo hebben ome IU?- 
wy daar ook ccnigeLogicn , of Paggm , ^ daar - 
en poll houders leggen. 
Deze lieden van Sumbawa zyn met 
hed veel te vertrouwen , gdyk men klaar Veh w 
gezien heeft, wanneer zy in ’t jaar löSö, byion- 
tocn wy die mocjclykhcdcn op Java wc- dcihctlen 
gens de dood van de Heer Tak , enz. 1 d ' 
hadden, zich verHout hebben, tegen het s L ?mb-^ 
Contrad in ? t jaar 1 577. gemaakt ( 't geen wa. 
hen verbied een i ge gezanten van vreemde 
vorften buiten onze kennis by hen te laa- 
ten komen ) een brief, een vlag, encenig 
water , Van den koning van Bliton , 
Radja Sa&i (anders beft met den rtaam 
van den keizer van Maningabo bekent ) 
met c enige gebeden belezen, niet alleen 
te ont tangen, maar de zelve ook een on- 
f cmccnc eere aan te doen , hoedanigen 
lief die van Bima van hem bekomen , 
en nevens welken de brenger , Iniijzh 
Bmgfü , een Maleyer, fchimpswyzc te- 
gen Radja Tam bora ge zegt had, dnt hy , 
met de Compagnie zoo getrouw te bly- 
ven, dood krank was, en nu wel haait, 
alztjo Vr iets op til was, de geert geven 
Zou* 
In oude tyden waren alle de konink- 
ryken op Sumbawa op zich zeiverij. doch 
dit eiland naderhand ( uitgenomen Tam- 
S J bora 
* 
