130 
lippen (scheve mond trekken) wordt als twee voorwerpjes gevoeld 
(Ozermak). 
3. Een voorwerpje tussen de randen van de in de lengte dubbel- 
geslagen tong, en in de gleuf van de dubbelgevouwen lip, wordt 
dubbel waargenomen. 
Physiologie. — De Heer van Rijnberk biedt eene mededeeling aan 
van den Heer Y. Willem (Gent): „De bewegingen van het 
hart en de longenademing bij de spinnen .” x ). 
(Mede aangeboden door den Heer Max Weber). 
Wij kennen niets aangaande de ademhalingsbewegingen bij de 
spinnen. De eenige moderne onderzoeker, die ze proefondervindelijk 
heeft nagegaan, was F. Plateau; te vergeefs paste hij op de Arach- 
niden de kunstige methoden toe, die bij de insecten geslaagd waren: 
met geen onderzoekingsmethode vond hij de kleinste vormverande- 
ring van het lichaam, die aan het in- en het uitademen kon toe- 
geschreven worden 3 ). Het schijnt wel dat deze mislukking van een 
zoo handigen en zorgvuldigen onderzoeker, als F. Plateau was, de 
natuuronderzoekers van elke nieuwe proef heeft afgehouden : mijns 
wetens bestaat er in de literatuur geen mededeeling over de adem- 
halingsbewegingen bij de spinnen. De anatomen hebben natuurlijk 
wel de noodige hypothesen uitgesproken, maar zij kunnen hier 
gevoeglijk onbesproken blijven. 
Plateau had wel bij zekere spinnen, waarvan hij de vergroote 
schim op een scherm projecteerde, zeer geringe oseillatorische be- 
wegingen van de palpen en van het achterlijf bemerkt, maar hij 
achtte ze zonder belang. Ik wilde ten eerste de beteekenis van 
deze rythmische bewegingen verklaren. 
Als men een JEpeira, die men vooraf bij den thorax vastgebonden 
heeft, onder het microscoop onderzoekt, neemt men het volgende 
waar: de achterste punt van het achterlijf beweegt zich naar boven 
en naar beneden, met een ry tinne van ongeveer 130 bewegingen 
per minuut: geringe schommelingen, die wel veranderlijk, maar 
steeds kleiner dan 1 2 / 60 millimeter zijn. Het geheele achterlijf neemt 
deel aan deze beweging, die eigenlijk een slingering om den steel 
van het abdomen vormt. 
1 ) Naav onderzoekingen verricht in het Physiologisch Laboratorium der Universiteit 
van Amsterdam. 
2 ) F Plateau. De 1’absence de mouvements respiratoires perceptibles chez les 
Avacbnides. Archives de biologie T. Vil, 1887. 
