137 
de optische methode leert, op zeer weinig na = 1 is. 1 ) Den druk p 
kan men onafhankelijk van den statischen druk in de buis meten, 
door het drukverschil te bepalen tusschen een punt in den wand 
van de buis en de opening van de Pitot-bnis. Met het oog hierop is 
eene kleine opening aangebracht in den wand van de buis, gelegen 
op dezelfde hoogte als de monding van het Pitot-buisje en tevens in 
een vlak door die monding loodrecht op de as van de buis gebracht. 
Het drukverschil werd gemeten met een watermanometer. De druk- 
ken, die bij de proeven te pas komen varieeren van 100 tot 
180 cm. waterhoogte. De verbinding tusschen de opening in den 
zijwand en den manometer bestond gedeeltelijk uit een caoutchouc- 
buis met klemkraan waardoor het mogelijk was om de schomme- 
lingen in den druk, die met de voortdurende wisselingen in de 
snelheid correspondeeren, te dempen. De hoogte van den manometer 
is dus een tijdgemiddelde. 2 ) 
Fig. 1 geeft eene voorstelling op schaal van de beide buizen met 
de vensters Va, Vb-. V~c en me ! de plaatsen waar de Pitot-buisjes 
achtereenvolgens werden aangebracht. De openingen in den zijwand 
zijn niet aangegeven, de beide stippellijnen komen overeen met de 
einden van de bewegende vloeistofkolom, waarvan de geheele lengte 
2 X 302 cm. bedraagt. 
s ^ ƒ 
1 ° A ’ 
-A 
«D 
®E 
F o 
°A 
•a 
°C' 
»E‘ 
F' o * 
'v. 
V, 
* 
Y ( 
Fig. 1 
De pijlen in deze figuur geven de richting aan van den stroom 
als de kranen A en C (zie boven) open zijn. Het rechthoekige totaal- 
reflecteerende prisma denke men zich links, den interferometer rechts 
van de figuur. 
De uitkomsten van alle snelheidsbepalingen zijn in de volgende 
tabel geresumeerd en wel voor den vroeger aangenomen gemid- 
delden begindruk van 2,14 K.g./cm 2 . 3 ) 
0 Hierop komen we nog in een afzonderlijke mededeeling terug 
2 ) De gemiddelde snelheid in een bepaald punt kan men defmieeren als het 
gemiddelde van al de snelheden, die in dat punt der buis gedurende een tijds- 
verloop van niet te korten duur, gevonden worden. De ontbondene van deze ge- 
middelde snelheid in de richting van de as, bepaalt het volume van de vloeistof, 
dat per seconde door een doorsnede gaat. Daar de buis van Pitot ongevoelig is 
voor richtingsveranderingen van den stroom zou men het geval kunnen hebben 
dat de schijnbaar doorgestroomde hoeveelheid grooter is dan de werkelijke. 
3 ) Het zal wel geen verwarring geven dat zoowel de kranen in de toevoerbuis, 
als enkele der plaatsen van de Pitot-buizen met de letters A, B, C, B zijn aan- 
geduid. Uit den samenhang is de bedoeling duidelijk. 
