536 
reactie, waarbij niet de samenstellingen, maar wel de hoeveelheden 
der phasen veranderen. 
[Er kan echter wel eene reactie optreden, waarbij zoowel samen- 
stelling als hoeveelheden der phasen veranderen.] In het evenwicht 
M kan echter wel eene reactie optreden, nl. : 
(pi + 1 y)CLp -1 J^p-l 4-(P;>+2 - . .=0.(6) 
De phasen van dit evenwicht M hebben das iets bijzonders; 
wij noemen ze daarom singuliere phasen en de evenwichten M , 
(F p ) — M -J- Fp+i en (F p - (-2) = Al -J- F p singuliere evenwichten. 
Als in (3) drie waarden van p gelijk zijn, dan gaat (3) over in : 
Pl 4^ • • • • P/j — 1 Pp — P/‘— J— 1 Py>— (— 2 P^-f-3 [4* (7) 
Voor de reactie tusschen de phasen van elk der evenwichten (Fp), 
(F t ,_ (_i) en (Fp+o) vindt men dan eene betrekking tusschen de n — 1 
phasen : 
F t Fp- 1 Fp+ 3 . 74+* 
In het evenwicht (7^) nemen dan de phasen F p + \ en F p + 2 , in 
(T^+i) de phasen A], en 7^+2 en in het evenwicht (74+2) de phasen 
Fp en Fp - pi niet aan de reactie deel. 
De phasen van het evenwicht : 
Al — F± -j- . . . . -j- Fp — i -|- 74+ 3 + + F, i_p2 • ■ (8) 
hebben dus weer iets bijzonders nl. dat tusschen hen eene phasen- 
reactie mogelijk is. Wij noemen ze dus weer singuliere phasen en 
de evenwichten : 
AI , (Fp) = M -J- 74+ 1 -j- F o-f-o , (74+ 1 ) = d/ -f- 74 -f- 74+2 
en (i^_|_ 2 ) = Al + 74 -{“ 74+1 singuliere evenwichten. 
Men kan zich natuurlijk nog meerdere van deze bijzondere ge- 
vallen denken ; wij komen later hierop terug. 
16. Het optreden van twee indifferente phasen. 
Als er in een invariant punt van een n-komponenten stelsel 2 
indifferente phasen optreden, dan bestaat het singuliere evenwicht 
uit n phasen. 
Treden in een binair stelsel 2 indifferente phasen op, dan bevat 
het singuliere evenwicht Al dus eveneens twee phasen. Deze beide 
singuliere phasen moeten zich dus in elkaar kunnen omzetten, zonder 
dat andere phasen aan deze reactie deelnemen; zij moeten dus 
dezelfde samenstelling hebben. 
Dit is het geval als er in het quadrupelpunt twee modificaties 
van een zelfde stof optreden b.v. rood en geel Hgff, of als ijs en 
waterdamp, of als b.v. naphtaline en een damp, die alleen uit 
naphtaline bestaat, optreden. Dit is ook het geval als eene vloeistof 
toevallig dezelfde samenstelling heeft als een hydraat of als een 
