569 
Het ligt voor de hand, voor deze tusschen waarden een zelfde 
berekeningsmethode aan te nemen als voor de overgangswaarden 
bij de lengten, d. w. z. voor zoolang de planeet in het gebied van 
de 30° ligt, geldt als tijdsinterval 42 d , en voor zoolang hij in het 
gebied van de 36° ligt, geldt 48 d . Dan moet het aantal dagen van 
het tijdsinterval altijd juist 12 meer zijn dan het aantal graden van 
den synodischen boog. Dit blijkt volgens het onderstaand lijstje van 
gevallen wel dikwijls, maar toch lang niet altijd uit te komen: 
Tweede stilstand Heliakische ondergang 
Tijdsinterval : 42 47 43 46 44 45 44 46 43 
Syn. boog + 12: 43,3 45,9 43,1 45,1 43,9 44,9 43,2 45,8 42,4 
Bij de eerste waarde ligt de oorzaak voor het verschil daarin, 
dat de synodische boog fout berekend is; bij het beginpunt 0°25' ni 
behoort een synodische boog van 30°5', zoodat het tijdsinterval 42 
goed is. Maar onder de anderen zijn er 4, die j dag afwijken. Dit 
eischt dus nog nadere opheldering, die eerst gevonden werd, nadat 
een onderzoek van de tafels van de tweede soort den weg gewezen had. 
Van de groote Jupitertafel van de 2 de soort, die uit 5 aan elkaar 
passende brokstukken Sp. II 574, Sp. II 42, Sp. II 107, Sp. II 68 
en Sp. II 876 bestaat, hebben wij in tabel III de datums geplaatst 
(de ontbrekende zijn door getallen tusschen haakjes voorgesteld: 
deze getallen zijn door Kugler bijgevoegd; zooals blijken zal komt 
zijn onderstelling meestal met het resultaat van onze berekening 
uit), benevens de lengten en de synodische bogen 1 ). De tijdsinter- 
vallen, op dezelfde wijze uit 30 d voor elke maand afgeleid, vertoonen 
hetzelfde karakter als de synodische bogen : de waarden 48 d en 
42 d komen telkens eenige keeren achter elkaar voor, juist als de 
synodische bogen 36° en 30° bedragen. Het aantal overgangswaarden 
is bij deze tafels echter grooter dan bij die der eerste soort. Ook hier 
ligt het voor de hand, aan te nemen, dat de overgangswaarden van 
het tijdsinterval op dezelfde wijze berekend zijn als die van den 
synodischen boog; maar de afwijkingen tusschen de eersten en 
12 d + de laatsten zijn hier nog veelvuldiger en grooter dan bij de 
tafels van de eerste soort. Zelfs bij de konstante grenswaarden 
komen zulke afwijkingen voor: nu en dan staan 43 (eens ook 41) 
en 49 in plaats van 42 en 48. 
i) VaD de lengten ontbreken ook vele door beschadiging der spijkerschriftteksten; 
maar zij konden door Kugler met volkomen zekerheid gerekonstrueerd worden. 
37 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXV. A°. 1916 17. , 
