217 
oorzaak! door de plistoceene ijstijden, inderdaad hebben plaats 
gehad, valt nauwelijks te betwijfelen. 
De merkwaardige „shelfs” of continentale platten in den Oost- 
Indischen Archipel, zooals de Java-zee en de Sahul-bank, geven 
onder meer sterken steun aan Daly’s theorie. Uit den geologischen 
bouw van die beide gebieden mag afgeleid worden, dat zij niet 
beroerd zijn door de heftige bodembewegingen van tegengesteld 
teeken, die in den jongsten geologischen tijd het zeer geacciden- 
teerde relief van den bodem in het oostelijk deel van den Oost- 
Indischen Archipel óf hebben doen ontstaan of althans zeer hebben 
verscherpt. De gemiddelde diepte van de Java-zee x ) is zeer gelijk- 
matig en wijkt over het algemeen niet veel van 50 en 60 Meter 
af, juist het cijfer, dat door Daly voor de rijzing van den zeespiegel 
(schijnbare daling van het land) in aequatoriale streken sinds plis- 
tocenen tijd wordt aangenomen. Hetzelfde is het geval bij de Sahul- 
bank. Beiden, namelijk de bodem van de tegenwoordige Java-zee 
en de Sahul-bank, maken den indruk van ondergeloopen sterk, ge- 
penepleniseerde landoppervlakten. De rijpe vormen van erosie, die 
men op de eilanden Bangka en Billiton, de Karimata-eilanden en in 
West-Borneo waarneemt, welke overgangen tot schiervlakten mogen 
genoemd worden, doen vermoeden, dat die groepen van eilanden 
niets anders zijn dan de door de erosie gespaarde hardere deelen of 
hardkoppen 2 ) („monadnocks” of „Hartlinge”) in de groote schiervlakte, 
die in plistoceenen tijd, bij lageren stand van den zeespiegel, tussehen het 
bergland van Sumatra en Java eenerzijds en het bergland van 
Midden-Borneo anderzijds, werd gevormd. In laat- en post-plisto- 
ceenen tijd liep deze schiervlakte door de rijzing van den zeespiegel 
tot een hoogte van -50 — 60 Meter onder, waardoor de tegenwoordige 
ondiepe Java-zee met zijn merkwaardige, nagenoeg gelijkblijvende 
diepten ontstond. Öp overeenkomstige wijze overstroomde de Sahul- 
bank langs de noordwestelijke kust van Australië en ontstond daar 
eveneens een vlakke zee van opvallend gelijkblijvende diepte. 
In Daly’s „glacial-control theory” wordt ra.i. een belangrijke 
factor voor het ontstaan van barrière-riffen en atollen aangegeven, 
een factor die voor de ontstaansmogelijkheid van vele dezer koraal- 
rif typen stellig beslissend is geweest. 
5 Geheel ten onrechte haalt Wegener de Java Zee aan als een voorbeeld 
van een plat ( shelf ) van groote diepte, volgens hem ongeveer 300 M. De aan- 
beveling „Getreuer Querschnitt durch den Javaschelf’ bij zijn figuur 10, ware 
derhalve beter achterwege gebleven. Zie A. Wegener. Die Entstehung der 
Kontinente und Ozeane, p. 36, 1915. 
~) Deze naam is het eerst gebruikt door B. G. Escher in zijn : Gedaantever- 
wisselingen onzer aarde. Wereldbibliotheek, Dl. 326, p. 207, 1916. 
1 5 * 
