270 
Mijne einduitkomst werd nu — 5°16' 59 '13, volkomen gelijk aan de 
boven afgeleide, een nieuw bewijs, dat ik er ditmaal in geslaagd 
was mijne waarnemingen in alle opzichten symmetrisch in te * 
richten. Als m.F. van een waarnemingspaar L.R. werd nu ge- 
vonden ± 1"20, waaruit voor mijne einduitkomst ± 0"25 zou volgen. 
Op alle wijzen blijkt dus de veel grootere betrouwbaarheid der 
2 1 ' reeks. Toevallig sluit echter de uitkomst der V' reeks zoo goed 
als volkomen met die der 2 ‘ en het is dus onverschillig welke 
relatieve gewichten wij aan beide toekennen. 
Als mijne einduitkomst neem ik aan : 
Breedte Matuba Waain.-pijler — 5° 16' 59 "1 ± 0"3. 
3. Breedtebepaling van Cabinda. 
Voor de plaatsbepaling van Cabinda, die ik op verzoek van den 
Gouverneur van het district ondernam, werd een betonpijler gebouwd 
op korten afstand van den meteorologischen post. 
Ik nam weder zenit hsafstanden in den meridiaan waar en verge- 
noegde mij ditmaal met 4 cirkelstanden. Ook met die beperking 
gelukte het mij echter niet mijn programma (telkens 8 sterren) in 
den korten tijd waarover ik beschikken kon ten volle uit te voeren. 
Voor de tijdsbepaling diende mijn te Cabinda gestationeerde 
chronometer van Hohwü. 
Op Sept. 29 en 30 waren resp. 1 en 2 waarnemingen in den 
stand R mislukt; de bijbehoorende waarnemingen in stand L zijn 
daarom ook weggelaten. (Zie tabel p. 271). 
Opvallend is bij deze uitkomsten de vrij sterke afwijking steeds 
in denzelfden zin van 61 Cygni. Intusschen, wanneer men zou 
willen aannemen dat niet op 61 1 Cygni, doch dichter bij het zwaarte- 
punt van beide sterren ingesteld was, dan zou daardoor de afwijking 
nog grooter worden. Ik meende dus ‘geen recht te hebben deze 
waarnemingen uit te sluiten. 
Hoewel het aantal waarnemingen in de verschillende cirkelstanden 
zeer verschillend is, geloof ik het beste te doen de eenvoudige middel- 
waarde der 4 standmiddentallen als mijne einduitkomst aan te nemen, 
terwijl ik uit hunne onderlinge overeenstemming hare m. F. afleid. 
De waarnemingen bezitten duidelijk eene geringere nauwkeurigheid 
dan die te Matuba, misschien ook ten gevolge van geringere stabi- 
liteit van den pijler. 
Ik neem dus aan, 61 Cygni behoudende : 
BREEDTE CABINDA W AARN.-PI JLER — 5° 33' 22 3 ± 0'6. 
Wil men 61 Cygni uitsluiten, dan verkrijgen de uitkomsten der 
