822 
Physiologie. — De Heer van Rijnberk biedt eene mededeeling 
aan van den Heer S. de Boer: Bijdrage tot de kennis van 
de iverking van digitalis op het kikkerhart. Spontane en expe- 
rimenteele rhythme-wisselingen ” 1 ). 
(Mede aangeboden door den Heer Wertheim Salomonson). 
I. Inleiding. 
Door een groote reeks van onderzoekingen over den invloed van 
digitalis op het kikkerhart is gebleken, dat als eerste uiting van de 
vergiftiging een verlangzaming van den hartslag optreedt, die niet 
een gevolg is van prikkeling der Vaguscentra, daar verlamming der 
Vagusuiteinden door atropine deze verlangzaming niet verhindert. 
Verder werd gevonden, dat er een toename van de grootte der 
systolen na de vergiftiging optreedt. In het 2 de stadium der vergif- 
tiging ontstaat een onregelmatige hartwerkzaamheid, gevolgd door 
een stilstand van den ventrikel in maximalen contractietoestand. Later 
volgt de stilstand der boezems. 
Böhm 2 ) vond, dat na de vergiftiging van het kikkerhart met digi- 
talis de systolische ontlediging in volkomenheid toeneemt, zoodat de 
kamer op het hoogtepunt van de systole wit is, een teeken, dat de 
inhoud tot den laatsten druppel is uitgedreven. Plotseling kan het 
aantal kamerslagen tot op de helft gereduceerd worden, een hal- 
veering van het kamerrythme, die zich daarna nog één of tweemaal 
kan herhalen, totdat ten slotte de ventrikel in systole stilstaat. De 
boezems pulseeren dan nog langen tijd door. Böhm stelde bovendien 
nog vast, dat door prikkeling van den Vagus de onregelmatigheden 
van het hartrhythme, na digitalis vergiftiging ontstaan, verdwijnen. 
Wybauw 3 ) verkreeg na vergiftiging met helleboreine dergelijke 
verschijnselen: afname van de slagfrequentie, toename van het slag- 
volume en den hartarbeid in het eerste stadium der vergiftiging; 
ook hierbij ontstonden gedurende het 2 de stadium onregelmatigheden, 
afname van de diastole, totdat tenslotte het hart stilstond in systole. 
Na uitwasschen van het gift konden de vergiftigingsverschijnselen 
weer teruggaan, terwijl dan herhaalde vergiftiging weer opnieuw 
hetzelfde beeld te voorschijn riep. 
Door Hedbom 4 5 ) en Straub 6 ) werden gelijke rhythmestoornissen 
d Dit onderzoek werd verricht in het Physiologisch laboratorium te Amsterdam. 
2 ) Pflügers Archiv. Bd. 5. 
! ) Archiv f. exper. Pharmakol. Bd. 44. 
d Arehiv f. exper. Path. u. Pharrn. Bd. 45, 1901, Seite 317. 
5 ) Archiv f. exper. Path. u. Pharm. Bd. 45, 1901, Seite 346. 
