828 
kamersystolen volgen wordt de kamer sterk gevuld met bloed en 
tevens ontstaan er dan herhaaldelijk zeer kleine contracties, abor- 
tieve systolen van de kamerspier (zie tig. IJ bij de cijfers 2). Dit 
verschijnsel nam ik zoo dikwijls waar, dat men onwillekeurig' 
geneigd zou zijn verband te zoeken tusschen het optreden der kleine 
kamercontracties en de sterke vulling van de kamer met bloed. 
Deze gedachte drong zich te meer bij mij op, omdat ik na de ver- 
giftiging van het kikkerhart met veratrine, waarbij de bloedvulling 
van de kamer sterk afneemt, dit verschijnsel niet waarnam '). 
Behalve de genoemde verstoringen van het kamerrhythme vinden 
we in dit stadium nog sterke stoornissen in de geleidbaarheid van 
de kamer. Hierdoor kan de systole sterk in breedte toenemen (zie 
fig. 4 onderste rij curven). Maar ook kan de systoleeurve hierdoor 
een sterke vervorming ondergaan en geheel van de normale curven 
afwijken. 
Hiervan kan men veel typen waarnemen, waarvan ik hier eenige 
zal weergeven. In de eerste plaats kan de opstijgende curvelijn een 
duidelijken knik vertoonen (fig. 5). Dan kan de top gespleten zijn 
(fig. 6) en ten slotte kan in de dilatatie een nieuwe aanstijging van 
de curve ontstaan (fig, 7). Deze 2 r1c aanstijging kan een grootere 
hoogte bereiken dan de eerste top (fig. 8 en fig. 13). Men zou het 
vermoeden kunnen opperen, dat bij deze curven extrasystolie in het 
spel is, doch hiertegen pleiten verschillende gegevens. 
In de eerste plaats pleit hier tegen, dat de nieuwe aanstijging 
kan optreden gedurende het contractiestadium en tevens, dat de 2 de 
aanstijging gedurende de diastole de eerste verre in hoogte kan over- 
treffen. We hebben dus te doen met niet gecoördineerde kamer- 
systolen. 
We zien dikwijls, dat deze misvormde systolen een regularisee- 
renden invloed uitoefenen op het rhythme der kamersystolen. Een 
tevoren bestaande alternans gaat daarna dikwijls over in kamer- 
systolen van gelijke hoogte (zie Fig. 4, 5, 6 en 7). De verklaring 
van dit verschijnsel moeten we zoeken in de verlengde pauze, die 
na deze misvormde systolen volgt. Deze ééne verlengde pauze doet 
de kamerspier zoodanig restaureeren, dat gedurende eenigen tijd 
normale systolen kunnen volgen. De verlengde pauze na de mis- 
vormde systolen heeft haar ontstaan daaraan te danken, dat door 
de toename in duur dezer systolen de eerstvolgende van den boezem 
komende impuls de kamer bereikt gedurende het refractaire stadium, 
zoodat een kamersvstole uitvalt. 
(/ 
b De toename van de harlvulling na digitalisinjectie komt blijkbaar tot stand 
door de concommitteerende vasoconstrictie. 
