997 
Physiologie. — De Heer Werthetm Salomonson doet eene mede^ 
deeling; ,, Bijdrage tot de kennis van het Psycho galvanisch 
Re flexverschijnse l. ’ ’ 
Nadat door Féré en Tarchanoff, onafhankelijk van elkaar, het 
psychogalvanisch reflexverschijnsel (Ps. Gr. R.) gevonden was, werd het 
door velen bestudeerd. Ik noem slechts Veraguth, die de uitvoerigste 
monografie er over in het licht ga;f. Onder hen die het praktisch 
nut ervan aantoonden moge vooral E. D. Wiersma genoemd worden. 
Het verschijnsel bestaat, zooals men weet, daarin, dat een zwakke 
galvanische stroom, welke door het menschelijk lichaam vloeit, voor- 
bijgaand in intensiteit toeneemt zoodra de proefpersoon een psychische 
werkzaamheid verricht of een zintuigprikkel waarneemt. 
Over het ontstaan van deze voorbijgaande versterking van den 
stroom heerscht verschil in meening. De mogelijkheid bestaat dat 
onder den invloed van den zintuigprikkel een endosomatische electro- 
motorische kracht ontstaat. De vroeger door Tarchanoff aangegeven 
wijze van onderzoek, waarbij geen exosomatische stroombron aan- 
wezig was, bewijst dit met volkomen zekerheid. Toch nemen de 
meeste onderzoekers aan, dat een verandering van den lichaams- 
weerstand in den regel tevens optreedt. De meesten hechten hieraan 
zelfs de grootste beteekenis. Hier tegenover staat de juist voor 10 
dagen gepubliceerde meening van Gildemeister, die gelijktijdig het 
Ps. G. R. en eveutueele veranderingen van den lichaamsweerstand 
tegenover sinusoidale wisselstroomen registreerde en daarbij vond 
dat geen verandering van den lichaamsweerstand optrad. 
Er bestaat dus onzekerheid omtrent de rol van den lichaams- 
weerstand en van de electromotorische kracht der polarisatie (de z.g. 
inwendige of weefsel-polarisatie en de uitwendige of electroden- 
polarisatie saamgenomen) bij het tot stand komen van Ps. G. R. Hier 
dient nog gewezen te worden op het feit dat onpolariseerbare elec- 
troden niet in staat zijn de polarisatie volmaakt op te heffen. 
Mijn onderzoek is bestemd om te trachten eenig inzicht te ver- 
krijgen over de polarisatie en den weerstand tijdens het Ps. G. R. 
Om den weerstand van het menschelijk lichaam te meten tijdens 
het onderzoek van een psychogalvanischen reflex heb ik gebruik 
gemaakt van een methode, die ik vroeger aangegeven heb voor het 
meten van den lichaamsweerstand. Deze methode, die zich het meest 
aansluit aan een oorspronkelijk door Ohm gegeven meet wijze, berust 
op het gebruik van een galvanometer welks uitslagen evenredig zijn 
met de stroomsterkte en van een bekenden weerstand van passende 
grootte. Men zendt den stroom door het lichaam. Deze moge een 
64* 
