1062 
niet heel veel van verschilde. Voor den ring, die vervaardigd 
was van ijzer van 23 m.in. middellijn, en zelf eene middellijn 
had van omstreeks 10 c.m., met een interferricnm van 2 m.rn., 
verkreeg ik bij zwakke magnetisatie tusschen 20° en 100° eene 
variatie van 4 “/o- 
De waarden voor de temperatmirvariatie, bij ijzer gevonden, ver- 
schillen derhalve onderling niet veel ; of de gevonden verschillen 
reëele beteekenis hebben, kan ik niet met zekerheid zeggen, ver- 
moedelijk zijn ze aan waarnemingsfouten toe te schrijven, aan- 
gezien de gebezigde methodes geen groote nauwkeurigheid toelieten. 
Van alle waarnemingen bij ijzer bedraagt het gemiddelde 3.86 “/o 
voor eene temperatuurvariatie tusschen 10° en 100°. 
Volgens de theorie van het moleculair magnetisch veld van Wbiss 
neemt de spontane magnetisatie van de ,,elementairkristallen”, waar- 
uit Weiss zich het ijzer opgebouwd denkt, af met toenemende tem- 
peratuur. De wet, volgens welke deze afneming geschiedt, wordt 
gegeven door de formule 
3(9 AI 1 
3(9 AI 
M 
Jl 
— coth 
T ' AI ^ 
waarin M de magnetisatie bij de temperatuur T, die bij het 
absolute nulpunt, 6 het CuRiE-punt voorstelt. Bij deze formule is 
niet gelet op de onderlinge wisselwerking der verschillende elementair- 
kristallen. Berekent men er de verandering tusschen 10° en 100° 
mede, waarbij het CöuiE-punt gelijk 757° C. is aangenomen, dan 
verkrijgt men 4.2 7o> hetgeen vrij goed overeenstemt met de experi- 
menteel gevonden variatie van 3.9 Vo tusschen 10° en 100°. 
Bij staal werd eveneens de boven beschreven magnetometrische 
methode gebezigd. Teneinde echter verschillende deelen van één den- 
zelfden magneet te kunnen onderzoeken, werd eene ballistische methode 
gebezigd. Een platte klos, die zich rondom den proefmagneet bevond, 
kon over een kleinen afstand t. o. v. dezen bewogen worden. Om 
den uitslag van den galvanometer niet te groot te maken, werd deze 
voor het grootste deel gecompenseerd met belndp van een tweeden 
klos, gelijk aan den eersten, en mechanisch er mede verbonden, zoodat 
hij hare beweging volgde, doch zich daarbij in omgekeerden zin 
bewoog; binnen dezen tweeden klos bevond zich een tweede magneet. 
Werd nu de eerste magneet verwarmd, dan veranderde de ballistische 
uitslag, en kon hieruit de invloed der verwarming worden nagegaan. 
Door achtereenvolgens verschillende deelen van den proefmagneet 
binnen den eersten klos te brengen, en telkens met behulp van den 
