1160 
Anatomie. — De Heer J. Boeke doet mede namens den Heer 
G. C. Heringa eene mededeeling : „Over den samenhang der 
zeimvmiteinden met de hen omgevende iveefselelementen.” 
De bewonderenswaardige experimenten van Harrison, Burrows, 
Lewis e.a., waarbij kleine stukjes zenuwweefsel, aan embrjonen 
ontnomen, onder liet dekglas tot uitgroeiing werden gebracht, en bij 
welke proeven niet alleen het vormen van lange uitloopers door de 
gangliencellen, doch ook het zich daarin ontwikkelen van neurotibril- 
len en het degenereeren van het periphere gedeelte van den uitlooper 
na doorsnijding kan worden waargenomen, hebben niet alleen afdoende 
aangetoond, dat de zenuwcel in staat is, zonder medewerking van 
haar omgevende weefselelementen, buiten het lichaam, uitloopers 
te vormen, doch ook de waarschijnlijkheid doen inzien, dat bij de 
ontwikkeling van het periphere zenuwstelsel gedurende de ontogenese 
in het lichaam hetzelfde proces zich kan afspelen. Cajal en zijne 
medewerkers-volgelingen meenden uit het onderzoek v'^an dunne, 
scherp gekleurde doorsneden van embryonen of van weefselstukjes, 
waarin de zenuwelementen zich in regeneratie bevinden, het bewijs 
te kunnen putten, dat bij de ontwikkeling en bij de zenu wregeneratie 
na doorsnijding eveneens de zennwuitloopers zich vrij in de interstitien 
van de weefselelementen bewegen en uitgroeien zonder dat de 
medewerking van omgevende weefselelementen daartoe noodig is. 
Wel werd door Held met overtuiging de meening verkondigd, dat 
dit slechts schijnbaar was, en dat bij het uitgroejen van de 
zenuwvezels gedurende de embryonale' ontwikkeling wel degelijk de 
uitloopers der zenuwcellen van de protoplasmabruggen tusschen de 
verschillende cellen (plasmodesmen) en het protoplasma dier cellen 
zelf gebruik maken om langs een bepaalden weg hun eindorgaan te 
bereiken (Geleitzellen Hei,d), — doch door Neal, Cajal en anderen 
werd betoogd, dat ook dit wederom niet juist gezien was, en dat 
Held deels de protoplasmatische omhulling van den zenuwuitlooper 
zelve (Burrows, Neal) voor plasmodesmen had aangezien, deels ten 
onrechte een intraplasmatische ligging van de uitgroeiende zenuwvezels 
in het protoplasma van cellige elementen uit de omgeving had 
aangenomen daar waar de zenuw vezel zich slechts tegen de buiten- 
zijde dier cellen aanvleide (Cajal, Neal). In werkelijkheid zou dus 
de zenuwuitlooper zich steeds onafhankelijk van de omliggende 
weefselelementen ontwikkelen, resp. na doorsnijding van de zenuw^- 
