1164 
samenliangen. De stnictiuir van de zennweindplaat en van de beide 
schijfvormige cellen (hel kunnen er ook 3 zijn) is vooral door Dogiel, 
SzYMONOWicz en Van de Velde nauwkeurig bestudeerd. 
Alle schrijvers, die deze lichaampjes hebben onderzocht, leggen er 
eenstemmig den nadrnk op, dat de zennweindplaat onafhankelijk is 
van de omgevende cellen. Slechts van de Velde aarzelt hier en 
daar, zonder tot een definitieve afwijking van de heerschende mee- 
ning te komen. Goed gefixeerde en voortreffelijk geimpregneerde 
preparaten, volgens de methode van Bielschowsky vervaardigd, 
toonden ons nu evenwel met een duidelijkheid, die geen andere 
interpretatie van de microscopische beelden toelaat, aan, dat deze 
onafliankelijkheid sleclits schijnbaar is, en dat het neurofibrillaire 
netwerk van de zennweindplaat niet alleen zich in volkomen 
samenhang bevindt met het protoplasma der beide schijfvormige 
cellen, doch dat aan den rand van de zennweindplaat het neuro- 
fibrillaire netwerk zich zonder onderbreking blijkt voort te zetten in 
een veel minder sterk gekleurd, doch volkomen scherp omlijnd 
protoplasmatisch netwerk, dat zich tot aan den buitenrand van de 
beide schijfvormige cellen voortzet. In fig. 5 is deze verhouding, 
zooals zij zich voordoet, wanneer men bovenop het platte schijf- 
vormige lichaampje kijkt, zoo nauwkeurig mogelijk bij zeer sterke 
vergrooting weergegeven. Onderzoekt men een dwarse doorsnede 
door een dergelijk lichaampje (tig. 4), dan ziet men, dat door het 
geheele protoplasma van de schijfvormige cellen heen dit fijne net- 
werk zichtbaar is, en dat de mazen er van zich direct aansluiten 
aan de zwart gekleurde mazen van het neurofibrillenreticiilum van 
de zennweindplaat zelve. De preparaten zijn zoo duidelijk, dat men 
ze aan iedereen kan demonstreeren, en dat zij geen andere conclusie 
toelaten, dan dat men hier met een volkomen organischen samen- 
hang tiisschen de beide heterogene elementen te doen heeft. Wij 
vinden hier dus verhoudingen, die overeenstemmen met den bij de 
motorische zenuweindigingen gevonden samenhang tusschen het 
neurofibrillaire netwerk v'an de zenu weind vertakking van de moto- 
rische eindplaat en het in ’t sarcoplasma van de spiervezel zichtbare 
periterminale netwerk. Ook hier een directe organische samenhang 
tusschen twee oorspronkelijk elkaar vreemde elementen, en de 
vorming van een naar alle waarschijnlijkheid protoplasmatisch net- 
werk in aansluiting aan het neurofibrillaire netwerk van de zeniiw- 
eindplaat. 
Waar dit nu aan een zoo bij uitstek gunstig object als de groote 
cellen van de lichaampjes van Grandry zoo duidelijk kan worden 
geconstateerd, daar heeft men het recht te vermoeden, dat ook bij 
