1195 
Overigens zal er, naast de vorming van een natrium legeering, ook 
een primaire waterslofontwikkeling moeten plaats vinden, die geen 
verstuiving veroorzaakt. Volgens de in de inleiding genoemde proeven 
van Haber en Sack reageeren legeeringen van lood met meer dan 
8 7o keltig iiiet water. Men moet dus aannemen, dat er bij de 
elektrolyse geen legeeringen met een hooger Na.-gehalte zullen ont- 
staan, want voordat het Na.-gehalte zoo hoog gestegen is, zal de 
legeering zich reeds met water omgezet hebben. Een legeering met 
8 Na. bevat op 1 aeq. Na. ongeveer 2.5 aeq. Pb, en wanneer 
zich dus bij elektrolyse uitsluitend deze legeering vormde, zou men 
voor het verstuivingsvermogen van lood in natriumzouten ongeveer 
2.5 moeten vinden. 
De hoogste waarde, die gevonden werd, is 1.7, en daaruit volgt 
dus dat bij elektrolyse voor een deel Na-ionen ontladen worden, 
voor een ander deel H-ionen, waarbij dus een primaire waterstol- 
ontwikkeling zonder kathodeverstuiving plaats vindt. Bij kleinere 
stroomdichtheid en hooger temperatuur neemt het verstui\ings- 
vermogen af, d.w.z. de primaii'e walerstotbntwikkeling woidt 
sterker, de vorming van de natriumlegeering geringer. Dit is geheel 
in overeenstemming met het feit, dat bij kleinere stroomdichtheid 
en hooger temperatuur de overspanning voor waterslofontwikkeling 
aan lood afneemt. xA.nders is het met de vergrooting van de ^'erstui- 
ving bij toenemende verdunning van de zoutoplossing. In een oplos- 
sing van Na^COj wordt bij toenemende verdunning de concentratie 
van de Na-ionen kleiner, die \'an de H-ionen grooter. De primaire 
waterstofontwikkeling zou dus begunstigd moeten worden ten koste 
van de ontlading van de Na-ionen. Daarvan zon eeii geringere 
verstuiving liet gevolg moeten zijn. Er wordt echter een sterkere 
verstuiving waargenomen. Een verklaring van deze tegenstrijdigheitl 
is zonder verdere hypothesen niet te geven. 
Terwijl dus bij oplossingen van natriumzouteji, en evenzoo van 
kaliumzouten, de kathodeverstuiving in hoofdzaken verklaarbaar 
is door de vorming van een natrium — resp. kaliumlegeering aan 
te nemen, moet men bij de verstui\'ing in zwavelzuur naar een 
andere oorzaak zoeken. Hier wordt de waterstof [)rimair ontwikkeld ; 
geschiedt deze ontwikkeling aan het grensvlak lood-zwavelzuur, dan 
is er geen enkele reden, waarom het lood daarbij zou verstuiven. 
Wanneer men echter aanneemt, dat de waterstof, voordat ze als 
gas ontwijkt, tot zekei'e diepte in het lood dringt, dan kan, bij de 
vorming van gasbelletjes in het lood, het metaal verstuiven. 
Maar ook deze voorstelling is zonder verdere hypothese niet aan- 
nemelijk. Wanneer n.1. de waterstof zich afscheidde in den vorm 
77 * 
