1639 
wezen. D. w. z. a is thans slechts 467 tegen 610 met aantrekking 
van C. In het laatste geval zou men derhalve voor Th hebben ge- 
vonden de waarde 556,2 (de werkelijke waarde van T]^, vermenig- 
vuldigd met 610:467, zoodat wij 726°,5 absoluut — 453° C. zouden 
hebben gevonden, in plaats van 283° C. Het verschil (170°) is zeer 
groot. 
Bij SnCk zou met }/a^=9 voor Sn de waarde van V au ge- 
worden zijn 30,6 tegen 21,6, d. w. z die van ah 936 tegen 467, 
hetgeen Th op 1189° abs. = 916° C. zou gebracht hebben, in plaats 
van 319° C. zooals thans. Een verschil dus van 600°. 
Kon zich bij NHg de aantrekking van het centi'ale C-atoom doen 
gelden, zoo ware hier \/ ah = 2,9 -[- 3 X 3,2 = 12,5 in pl. v. 9,6 
geweest, zoodat Th alsdan van 406,0 op 406 X (156 : 92) = 688° 
abs. =415° C. zou gekomen zijn. Terwijl thans de kritische tempe- 
ratuur van ammoniak slechts 133° C. bedraagt. 
En als laatste voorbeeld CH^. Hier zou met de aantrekking van C 
Xa;S; = 3,1 -j- X Ijö = 9,5 zijn in pl. v. 6,4, zoodat Th dan 
= 190,2 X (90 : 41) = 418° abs. = -|- 145° C. zou geworden zijn, 
in pl. V. — 83° C., zooals in werkelijkheid. 
Al deze stoffen danken dus hnnne relatieve vluchtigheid, resp. lage 
kritische temperatuur, aan de omstandigheid dat de centrale atomen 
hunne aantrekkende werking naar buiten tengevolge der absorbeerende 
werking der omringende atomen niet kunnen doen gelden. Stoffen 
met dubbele en meervoudige bindingen (C 2 H.,,C 2 HJ, waar die aan- 
trekkende wei'king zich weder ten deele of ten volle kan doen gelden 
(zie I), zullen dus dadelijk relatief minder vluchtig zijn dan die der 
zooeven beschouwde categorie. 
III. De kritische waarden van kwik. 
«) Berekening van hh uit de dichtheden der vaste halogeenverbindingen. 
Volgens de eigenschap der rechte middellijn is ^ l^{d^ d.^) = 
= 1 + / (1 — rn), dus bij lage temperaturen, waar de (gereduceerde) 
dichtheid van den damp d^ kan worden verwaarloosd ; 
Vh 
d, =- = 2[(l+y)-ym]. 
(I) 
Deze formule veroorlooft ons de waarde van bh uit v\ (het mole- 
culairvolume van de vloeistof) te berekenen, wanneer y (de richtings- 
106 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXIV. A'. 1915/16. 
