1724 
deeling der Vertebraten in Amniota s. Allantoïdea, welke in het 
bezit zijn \an amnion, chorion en allantois, en Anamnia s. Anal- 
lantoïdea, l)ij welke laatste groep deze embryonale aanhangselen 
ontbreken. De leden van laatstgenoemde groep {Cyclostomata, Pisces 
en Ampldbia) worden ook wel onder den naarn van Icktliyopsida 
samengevat, aangezien zij of hun geheele leven 5f het larventijd- 
perk in het water (subs. in een wateraehtig milieu) doorbrengen 
en daarbij door middel van kieuwen ademhalen, terwijl kieuw- 
ademhaling bij de leden der eerstgenoemde groep nooit aanwezig 
is. Natuurlijk komen er onder de Amniota vormen voor, die zich 
wederom aan het waterleven hebben aangepast (Zeesauriërs, Zee- 
schildpadden en vooral Cetacea), maar dat deze aanpassing secundair 
is, blijkt l eeds voldoende uit het feit, dat zelfs bij volkomen pelagische 
dieren, als de walvisschen, die nooit aan land komen en kunnen 
komen, de longademhaling altijd bewaard blijft en nooit door kieuw- 
ademlialing vervangen wordt. Wij kunnen dus veilig aannemen, 
zooals dit reeds van den beginne af door de meeste onderzoekers 
gedaan is, dat het optreden van primaire eivliezen moet worden 
opgevat als een aanpassing aan het landleven, waardoor de mogelijk- 
heid geschapen wordt, dat het teere embryo zich toch in een water- 
achtig milieu ontwikkelt en op die wijze tegen ongelijkmatigen druk 
beschermd wordt ^). 
Het is nu echter de vraag, of de ovipariteit der Sauropsida direkt 
af te leiden is van die der Ampliibia, waarbij door opeenhooping 
van dooiermateriaal het holoblastische eitype van laatstgenoemde 
groep, in het meroblastische van eerstgenoemde zou zijn overgegaan, 
terwijl dan de dooierarmoede en het holoblastische klievingstype 
der Zoogdiereieren als secundair beschouwd en van den excessieven 
dooierrijkdom en het meroblastische klievingstype der Sauropsiden- 
eieren moeten worden afgeleid, of dat de evolutie der Amniota den 
omgekeerden weg bewandeld heeft. De meeste oudere en een deel 
der moderne onderzoekers hebben zich voor het eerste alternatief 
verklaard en volgens deze moet de vrijwel stereotype wijze van 
1) Ik wil hier dadelijk de aandacht vestigen daarop, dat m. i. het voordeel van 
de ontwikkeling binnen de amnionholte in hoofdzaak gelegen is in den alzijdig 
gelijkmatigen druk, die op het embryo uitgeoefend wordt, en niet zoozeer in een 
bescherming tegen mechanische beleedigingen van buiten, zooals de meeste onder- 
zoekers dat meenen. Bescherming tegen laatstgenoemde schadelijke invloeden kan 
voldoende geleverd worden door de reeds bij Anamnia aanwezige en in het bij- 
zonder bij Amphibia sterk ontwikkelde tertiaire eivliezen. Een mechanische druk 
of stoot, die door schaal en eiwilhulsels van een vogelei gedrongen is, zal zeker 
wel in staat zijn de dunne chorion- en amnionvliezen te doorboren. 
