1725 
ontstaan der primaire eivliezen binnen de groep der Sauropsida als 
primitief worden beschouwd en de zeer variabele vormingswijzen 
dezer organen bij de Zoogdieren daarvan worden afgeleid. Het is 
niet mijne bedoeling hier uitvoerig in te gaan op de vele abortieve 
pogingen ter verklaring van het ontstaan van het amnionj welke 
vóór het jaar 1895 gepubliceerd zijn, aangezien daarop door Hubkecht 
in zijn bekende studie : Die Phylogenese des Amnions und die 
Hedeutung des Trophoblastes ^), op afdoende wijze kritiek is uitge- 
oefend. Alleen zou ik nog even bij de opvatting van Selenka willen 
stilstaan, waar deze eigenlijk een samenkoppeling van de twee meest 
verbreide verklaringspogingen behelst. 
Selenka stelt zich voor, dat het amnion wordt gevormd door 
twee volkomen van elkaar onafhankelijke organen, welke min of 
meer toevallig zouden samengroeien en op die manier de amnion- 
holte met het embryo van de buitenwereld zouden afsluiten. Deze 
beide organen zijn de kopplooi of het kopamnion en de staartplooi 
of het staartamnion. De sterke en eenigszins voortijdige ontwikkeling 
van hersenen en kop, en de daardoor veroorzaakte kopkrommingen 
dringen de kopstreek als het ware in den dooier en veroorzaken op 
die wijze de kopplooi, . een soort van passieve plooivorming. De 
kopplooi doet zich gewoonlijk als een proarnnion voor, d.w.z. de 
plooi bestaat uit ektoderm en entoderm, waarbij laatstgenoemd 
kiemblad eerst later door het mesoderm verdrongen wordt. Voor dit 
eigenaardige verschijnsel geeft Selenka een zeer vernuftige verklaring 
door aan te nemen, dat het proamnionveld oorspronkelijk wel 
mesoderm en bloedvaten zal hebben bezeten, maar door het plooien 
en dooi zijn verwijdering van de eioppervlakte in zijn respirato- 
rische functie zoo zeer benadeeld wordt, dat mesoderm en vaten 
verdwijnen om erger te voorkomen®). Wij komen op deze kwestie 
later terug. Het feit echter, dat bij \ele Anamnia een mesodermvrij 
veld aan de voorzijde van den darm aanwezig is, maakt op 
zichzelf deze verklaring reeds hoogst onwaarschijnlijk, aangezien 
in dat geval van plooivorming geen sprake is. 
De staartplooi van het amnion daarentegen, die dadelijk uit 
ektoderm en mesoderm bestaat, zou door het uitgroeien der allantois 
veroorzaakt worden. Door de ontwikkeling binnen de eischaal kun- 
nen de excretie-producten niet zonder benadeeling van het embryo 
1) A. A. W. Hubrecht. Die Phylogenese des Amnions uhd die Bedeutung des 
Trophobiastes. Verhand. Kon. Akad. Wetensch. Amsterdam. 2e Sectie, D IV, N. 5. 
2) Zie E. Selenka. Studiën zur Entwicklungsgeschichte der Tiere. Bd. 1, Heft 5, 
1892: Zur Entstehungsgeschichte des Amnions. p. 186—189, 
3) Selenka, l.c. 1892, p. 187. 
