1860 
DE Sandb Bakhuijzen stelde mij toen voor, het onderzoek voort te 
zetten en tot een afgesloten geheel te maken, door al het beschikbare 
materiaal, d. w. z. dat waarbij een eenigszins aanmerkelijk epochen- 
verschil voorkwam, op streng stelselmatige wijze te bewerken, welk 
voorstel ik gaarne aanvaardde. 
Inderdaad is het van belang de praecessieconstante en de elemen- 
ten der zonsbeweging uit bovengenoemd materiaal af te leiden: 
het is de eenige combinatie van catalogi met eenigszins belangrijk 
epochenverschil, waarbij voor beide vergelijkingspunten de helder- 
heidsfoLit geëlimineerd of op voldoend nauwkeurige wijze bepaald is. 
Voor de zone-catalogi der A.G. bestaan twee bepalingen der helder- 
heidsfout, beide door Auwers uitgevoerd, terwijl voor de Leidsche 
ook aldaar onderzoekingen verricht werden ; Küstner heeft de zijne, 
door het plaatsen van gaassclierraen vóór het objectief van den 
kijker, op zeer bevredigende wijze geëlimineerd. Daarenboven was 
het mij vergund, verschillende kwesties met Prof. v. d. Sande 
Bakhuijzen te bespreken en mij in diens voortdurende belangstelling 
voor mijn werk te verheugen, waarvoor ik bij deze gelegenheid 
mijn hartelijken dank uitspreek. 
2. Gebruikt materiaal. 
Met Küstner’s Catalogus (Aequin. 1900) werden in A.R. en Deel. 
de volgende zone-catalogi der A.G. (Aequin. 1875) vergeleken: 
1. Berlijn A, Deel. -|- 15° tot -[-20°; 
2. Berlijn B, „ 4-20° „ +25°; 
3. Leipzig I, „ +10° „ +15°; 
4. Leiden, ,, + 30° ,, + 35°. ^) 
Daarbij werden de plaatsen van 1875 op 1900 overgebracht met 
behulp van het gemiddelde der in beide catalogi voorkomende 
praecessiebedragen (constanten volgens Peters-Strüve). De catalogus 
van Küstner (voortaan Kü) bleek met de zone-catalogi de navolgende 
aantallen sterren gemeen te hebben met de aangegeven epochen : 
Aant. sterren Epochen 
Epochenverschil 
Be A 
768 
1870,5—1896,5 
26,0 jaren 
Be B 
812 
1881,0—1897,0 
16,0 „ 
Lei I 
711 
1874,3—1896,45 
22,15 „ 
Leiden 
926 
1873,8—1898,0 
24,2 „ 
catalogus 
Berlijn 
Becker (Be B) heeft 
met Küstner slechts 
een vrij klein epochenverschil, doch zijn groote nauwkeurigheid 
vergoedt dit voor een groot deel. 
De vergelijking niet Leiden A.R. was reeds vroeger op de Leidsche sterren- 
wacht uitgevoerd ; ik heb daarvan gebruik gemaakt. 
