878 
Wij komen dus tot de slotsom, dat bij de verzeeping in emulsie 
de reactie practisch geheel op de grens van vet- en waterphase plaats 
grijpt. Wij kunnen dan de snelheidsvergelijkingen toepassen, die in 
oplossing gelden, wanneer wij rekening houden met het feit, dat de 
snelheidsconstante van de fijnheid der emulsie afhankelijk is. 
§ 5. Snelheidsmetingen nu zijn gedaan door M. Nicloux 1 2 ) en wel 
bij de verzeeping van katoenolie met behulp van het ferment, dat 
zich in ricinuszaad bevindt. Hij vindt voor 
een goede constante vooral bij lage temperatuur (15°). Hieruit blijkt, 
dat in dit geval de fijnheid der emulsie gedurende de verzeeping 
niet merkbaar verandert, en dat de verzeepingsnelheden der drie 
glyceriden zich verhouden als 3:2:1 of als 1 : oo : oo 3 ). 
Waar nu Nicloux aangeeft 3 ), dat de na een bepaalden tijd afge- 
splitste hoeveelheid glycerine met de afgesplitste hoeveelheid vetzuur 
correspondeert, moet ’t laatste ’t juiste zijn. Bij de proeven van 
M. Nicloux schijnt dus triglyceride practisch direct in vetzuur en 
glycerine te zijn gesplitst. 
Het constant blijven der emulsiefijnheid komt bij de verzeeping 
met loog zeker niet voor. Immers, hier werkt juist de zich vormende 
zeep oppervlaktespanningverlagend tusschen vet en waterige oplossing, 
dus zal gedurende de verzeeping de fijnheid der emulsie toenemen. 
Hetzelfde geldt, althans voor het begin der reactie, bij de autoclaven- 
verzeeping met zinkoxyde, en eveneens bij de verzeeping met kalk. 
Echter ook bij het TvviTCHELLproces blijft de fijnheid der emulsie 
niet dezelfde gedurende het verloop van het proces. Zooals men met 
behulp van de pipet van Donnan aan kan toonen is bijv. de opper- 
vlaktespanning tusschen lijnolievetzuur en water geringer dan tusschen 
lijnolie en water. Gedurende de reactie zal dus ook hier het aan- 
rakingsoppervlak tusschen vet- en waterphase grooter worden. 
Het is duidelijk, dat in deze gevallen snelheidsmetingen van weinig 
nut zijn. De snelheidsconstante zal steeds een gang vertoonen en 
men heeft dan geen criterium of de opgestelde snelheidsvergelijkingen 
juist zijn. Wij moeten hier dus een anderen weg inslaan. 
Wanneer wij snelheidsvergelijkingen opstellen voor de vetzuur- 
afsplitsing bij de triglyeerideverzeeping, en daarin voorkomt slechts 
één constante k, die afhankelijk is van het aanrakingsoppervlak van 
1 ) Saponification des corps gras (1906). 
2) Zie § 12. 
8 ) 1. c. 52. 
