901 
Scheikunde. — De Heer Zeeman biedt een mededeeling aan van 
de Heeren A. Smits en C. A. Lobry de Bruyn: „Een nieuwe 
methode voor het passiveeren van ijzer.” 
(Mede aangeboden door den Heer H. A. Lorentz). 
1. Dompelt men ijzer in een electrolyt, dan hebben wij te maken 
met de volgende samengestelde evenwichten : 
Fes^Fe s "+2 6»s 
w it u (o 
FeL^f Fex/' +2 
Fes ^ Fes -j- 3 #s 
4t lt 4t ....... (2) 
Fe L ^Fe L r+ 3 °h 
waaruit volgt : 
Feg" ^Fe s "'+ ö s 
lt it 4f (») 
Fen" ^ Fol -f- 
Van deze evenwichten hebben die, welke door vertikale pijltjes 
aangeduid zijn, uitgezonderd het evenwicht tusschen de ongeladen 
ijzeratomen in de vaste phase en in den electrolyt, betrekking op dat 
deel van het heterogene evenwicht, dat den potentiaalsprong beheerscht. 
Nu is er reeds vroeger op gewezen, dat het ijzer, dat in innerlijk 
evenwicht verkeert, alleen in electromotorisch evenwicht kan zijn 
met een oplossing, die bijna uitsluitend ferro-ionen bevat, zoodat 
dus onder deze omstandigheden het evenwicht 
Fe L "^: Fen ’+ #l 
in oplossing bijna geheel naar links ligt. 
Voegen wij nu ferri-ionen toe, dan zal een gevolg hiervan zijn, 
dat ferro-ionen en electronen uit het ijzer in oplossing gaan, waar- 
door het evenwicht in het ijzeroppervlak wordt verstoord. 
Deze verstoring kan nu weer worden opgeheven, doordat in het 
ijzer-oppervlak de reactie 
Fes— * Fes" +2 
plaats grijpt, en het zal dus geheel van de snelheid, waarmede deze 
ionisatie plaats grijpt afhangen, of een verstoring d.w.z. in dit geval 
een veredeling van het metaal-oppervlak en daarmede een afname 
van den negatieven potentiaalsprong optreedt. 
Nu hadden wij, reeds twee jaar geleden, gevonden, dat het inder- 
daad mogelijk is het innerlijk evenwicht in het ijzer-oppervlak 
op de hier aangegeven wijze te verstoren en verder is gebleken, 
dat zooals te verwachten was, de grootte van de verstoring afhangt 
1® van de snelheid, waarmede de vloeistof wordt geroerd, 2 e van 
