1152 
dat daarachter op den bodem van het reeds in fig. lc afgebeelde 
kuiltje de anus doorbreekt. 
Op een eigenaardigheid, die alleen door Erlangkr (1890) terloops 
vermeldt wordt, zou ik, in verband met wat wij bij U rodelen vinden 
zullen, nog bijzonder de opmerkzaamheid willen vestigen, n.m. deze, 
dat in het korte tijdsverloop, dat het stadium van fig. 3 van dat 
van fig. 1 scheidt, de afstand tusschen blastoporus en toekomstige)] 
anus een weinig geringer wordt, m.a.w., nemen wij de plaats van 
den tóekomstigen anus als een vast punt aan, dan schuift de spieet- 
vormige blastoporus een weinig naar achteren daarheen. Het ventrale 
blastoporuslipje wordt dus op sagitlale coupes niet alleen smaller, 
door het optreden der groeve tusschen blastoporus en anus, maar 
ook iets korter. Hierop komen wij later terug. 
Wenden wij ons thans tot de U rodelen. Karakteristiek voor de 
vroege ontwikkelingsstadiën is hier de geringe uitbreiding van het 
buikectoderm en de sterke ontwikkeling der dorsale deelen, zoodat 
de eerste aanleg van het embryo om het ei gekromd ligt over een 
afstand van veel meer dan 180°. Deze eigenaardigheid deelen de 
Urodeien met de Dipnoi en de Petromyzonten, waarvan de vroegste 
ontwikkelingsstadiën, zoowel uitwendig als op doorsneden, een frap- 
pante overeenstemming met die der Urodeien vertoonen. 
Scott en OsBORNii (1879) laten den blastoporus van Triton door 
de mednllairplooien omgroeien en tot canalis neurenlericus worden, 
zeggen echter niets over de vorming van den anus. Sedgwick (1884) 
schrijft in zijn bekende opstel over den oorsprong der metamerie 
betreffende Triton èristatus : „in this animal the biastopore appears 
not fo close, but to persist as the anus” en zijn leerlinge Alice 
Johnson (1884) bevestigde dit aan coupes. Een canalis neurentericus, 
als door Scott en Osborne beschreven, heeft zij nooit waargenomen. 
Schanz (1887) komt bij Triton punctatus tot de gevolgtrekking, dat 
de blastoporus in het midden ingesnoerd wordt, de voorste opening 
wordt tot canalis neurentericus, de achterste lot anus. Houssay en 
Bataillon (1888) vinden bij den axolotl daarentegen, „qu’il n’y a pas 
de canal neurentérique, que le biastopore demeure toujours ouvert 
et qu’il devient 1’anus définitif.” Hierop volgt het nauwkeurige onder- 
zoek van Morgan (1889, 1890) voor den axolotl. Ook hij vindt, dat 
hel achterste uiteinde van den blastoporus tot anus wordt ; terwijl 
het voorste deel door de medullairplooien overgroeid wordt. Daar 
mijn uitkomsten zich geheel bij de zijne aansluiten en beide elkaar in 
sommige opzichten aanvullen, zal ik er later uitvoeriger op terugkomen. 
Goette (1890) ziet eveneens bij eenige A nu ren ( Triton , Siredov) 
het achterste einde van den blastoporus tot anus worden. 
