1162 
dat later tijdens de staartvorming liet geval is, maar voorloopig in de 
vorming van de medullairplaat. Her uitgroeien van het stomodaeum 
tot medullairbuis is dus, gelijk ik reeds meer opmerkte, wat zijn 
eerste, somatogenetische deel betreft, als het ware op een plat vlak, 
het rugvlak van het embryo, geprojecteerd te denken. Als de blasto- 
porus zich tot een spleet gesloten^ heeft en de buisvorming optreedt 
in den vorm der medullairplooien, blijft niettemin de caudade 
verschuiving van dezen spleetvofmigen blastoporus, gelijk wij gezien 
hebben, voortgaan, weliswaar slechts over een kleinen afstand, gelijk 
echter bij den korten duur van dit stadium ook niet anders te ver- 
wachten is, en dus waarschijnlijk met onverminderde snelheid. Ver- 
der dan den anus kan deze verschuiving intusschen niet gaan, phylo- 
genetisch : het naar achteren uitgroeiende stomodaeum van de Annelide 
stuit ten slotte op den anus. Wordt nu halt gemaakt even voorden 
anus, dan zal er geenerlei betrekking tusschen porus neurentericus = 
blastoporus en anus zijn (tekstfig. 4a), gelijk wij dat bij den kikker 
zagen. Gaat de verschuiving echter nog even verder (tekstfig. 4 b), 
dan komt een secundaire betrekking tusschen den porus neurente- 
ricus = blastoporus en den anus lot stand. 1 ) De anus breekt a.h.w. 
door het allerlaatste uitéinde van het medullairkanaal naar buiten, 
uit het medullairkanaal kan men zoowel door den anus naar buiten 
als door den porus neurentericus in het archenteron komen, en uit 
het archenteron via porus neurentericus en anus naar buiten. In de 
Fig. 4. Schema van de verhouding tusschen blastoporus en anus, en van de 
staartvorming. 
a. toestand bij Anuren. b. toestand bij Urodelen etc. c. staartvorming. 
a. anus, p.n . porus neurentericus; gestippeld in het entoderm. 
ontogenie zal deze toestond zich hierin uiten, dat de medullairplooien 
zich niet over de achterste helft van den spleetvormigen blastoporus 
sluiten, maar een opening laten, den anus. Zelfs zullen zij zich links 
en rechts van het achterste deel van den blastoporus wellicht nau- 
welijks of niet ontwikkelen onder den invloed van de anaalinstulping, 
‘) Op een overlangsche doorsnede als in tekstfig. 4 schijnt de toestand in 4 b 
op het eerste gezicht wel principieel verschillend van dien in 4 a. Men denke zich 
alles echter in de ruimte ! 
