1249 
sehuivingen die slechts voortvloeien uit verandering der lichtverdee- 
ling in de, meestal enge, dispersiebanden of d ispersiel ij r ien welke de 
eigenlijke absorptielijnen omhullen. King’s proeven waren er niet 
op ingericht, de dispersielijnen zichtbaar te maken. 
Dispersielijnen zijn namelijk volstrekt niet in elk absorptiespectrum 
voldoende sterk aanwezig om te kunnen worden waargenomen. 
Daartoe moeten zekere omstandigheden ver wezen tl ij kt zijn. De be- 
studeering der zonneverschijnselen heeft mij geleid tot het stellen 
van de hypothese dat wij in het zonnespectrum een geval voor ons 
hebben, waarin de dispersielijnen wèl een belangrijke rol spelen *). 
Bij verschillende gelegenheden werd daarna reeds onderzocht, welke 
eigenschappen der Fraunhofersche lijnen zoo al te verklaren zijn 
als men aanneemt, dat de duisterheid van die lijnen voor een aan- 
merkelijker gedeelte aan anomale dispersie dan aan zuivere absorptie 
te danken is. 
Wil men de bedoelde dispersie-effecten ook in het laboratorium 
bestudeeren, dan is natuurlijk een eerste eisch dat men zorgt, inder- 
daad met lijnen te doen te hebben waarin de liehtverdeeling in 
hoofdzaak door anomale dispersie wordt beheerscht — een voorzorg 
die King niet genomen heeft. 
Bij proeven betreffende anomale dispersie in natriumdamp, door 
mij in 1906 beschreven * 2 3 ), waren de omstandigheden zóó gekozen, 
dat de liehtverdeeling in de omgeving der D-lijnen nagenoeg geheel 
door straalkromming in dichtheidsgradienten werd geregeld, zoodat 
men met bijna zuivere dispersiebanden te doen had. Fig. v op PI. II 
van de bedoelde verhandeling bijv. doet zien dat D x en Z) 2 , hoewel 
elk naar beide kanten sterk verbreed, asymmetrisch zijn en in de 
tusschenruimte meer licht overlaten dan het geval zou zijn indien 
er slechts superpositie was van twee gedeeltelijk over elkaar grijpende * 
symmetrische absorptiebanden. Dezelfde asymmetrie vertoonen de 
figuren 5 en ij op PI. I in geringere mate. Den waren afstand der 
lijnkernen kan men zien aan de fijne natriumlijnen in de onderste 
strooken der figuren (absorptiespectra die gelijktijdig, door dezelfde 
spleet, werden gefotografeerd) en bovendien aan de plaatsen der lichte 
pieken, die willekeurig waren voortgebracht binnen de donkere 
dispersielijnen 8 ). Waren die kenteekenen er niet, en had men den 
afstand der lijnen willen meten door in te stellen op de „zwaarte- 
] ) Versl. Afd. Natuurk. XIII, 26, (1905). 
2 ) Versl. Afd. Natuurk. XV, 317, (1906); Astroph. Journ. 25 , 95, (1907). De in 
den text aangeduide figuren zijn in het Astroph J. : 6 op PI. VI, en £ op PI. V. 
3 ) Zie de verklaring daarvan in de genoemde verhandeling, 
