1809 
geheel met de opvatting, dat de pop zou zijn een onbeweeglijk 
geworden subimaginaal stadium. 
Naar men weet pleiten hiervoor vele andere feiten, b.v. de voor- 
bijgaande teekening der vleugels, door J. F. van Bemmelen in 1889 
ontdekt, de uitwendige geslachtsverschillen dooi’ Ratzeburg in 1843 
reeds beschreven en onafhankelijk van hem door Jaokson en Poulton 
(1890) weergevonden, het minder groote verschil van sprieten en 
vleugels bij mannetjes erï wijfjes in vergelijking met die der ima- 
gines, waarop Poulton in 1890 de aandacht vestigde. 
Ik meen in overeenstemming met J. F. van Bemmelen hieraan 
het bestaan van een popteekening te moeten toevoegen. 
Waar deze popteekening in ’t algemeen overeenkomt met die van 
de rupseninstar I, en slechts dan met die van de volwassen larve, 
als de oorspronkelijke teekening bij deze bewaard is gebleven, meen 
ik hieruit te mogen besluiten, dat zoowel Jiet popstadium .als rupsen- 
instar I, primitieve toestanden zijn, doch dat de andere rupseninstars 
secundair opgetreden phasen vertegenwoordigen. Deze opvatting is 
op geheel andere gronden door Deegener (1909) verdedigd. 
In verband met het regelmatig voorkomen op de pop van een 
macula dorso-lateralis tusschen m. dorsalis en m. suprastigmalis (ook 
indien een seta dorso-lateralis op het abdomen der rups ontbreekt) 
kan men zeggen, dat tenminste in dit opzicht de pop de oorspron- 
kelijke insectenteekening het best heeft bewaard, evenals de, in andere 
opzichten zoo sterk gewijzigde, thoracaal-segmenten. 
Experimenteele Psychologie. — De Heer Winkler biedt een 
mededeeling aan van den Heer F. Roels : ,, Vergelijkend 
onderzoek van eenige met behidp der natuurlijke en experimen- 
teele leerwijze bij de studie van het geheugen verkregen resultaten” . 
(Mede aangeboden door den Heer Zwaardemaker). 
I. 
Leerproeven hebben, steeds het voornaamste middel tot onder- 
zoek van het geheugen uitgemaakt. Daarbij was het immer de vraag, 
wat het geheugen onder bepaalde, experimenteel nauwkeurig vast- 
teleggen voorwaarden, van een ingeprente leerstof wist weertegeven. 
De inprenting geschiedde, van welke methode men zich ook bediende 
(leer-, besparings-, treffer-, hefpmethoden enz.), steeds op dezelfde 
wijze. De leerstof, bij voorkeur zinloos materiaal, werd den proefper- 
sonen in bepaald, standvastig tempo een, naar gelang van het doel 
85 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXV. A°. 1016/17. 
