1455 
dering van groei verantwoordelijk is, was in deze proeven nimmer 
uit te maken. Theoretisch is het natuurlijk denkbaar, dat ook buiten 
de volutine om, het protoplasma van de gistcel door het ontbreken 
van dit zout een prikkel mist, welke niet door andere zouten te 
vervangen is. Natuurlijk mag niet vergeten worden, dat ook in deze 
phosphaat vrije voedingsbodems microchemisch nog altijd sporen 
phosphorus waren aan te toonen, organische phosphorusverbindingen, 
welke de cel nog voor de vermeerdering der kernen uit den bodem 
tot zich trekken en assimileeren kan. Anders ware, zooals reeds 
hierboven werd gezegd, groei- en voortplantingsvermogen van de 
gistcellen uitgesloten. De enkele mededeelingen in de literatuur over 
groei op volkomen phosphorusvrijen voedingsbodem, kunnen, wat 
een zorgvuldige analyse betreft, den toets der kritiek niet doorstaan. 
Het is zeer begrijpelijk, dat men naast de pogingen den chemischen 
aard van de volutine te leeren kennen, steeds getracht heeft, haar 
rol in het leven der gistcel te bepalen. De eerste onderzoekers, die 
zich met deze basophiele korrels bij schimmels en bacteriën bezig 
hielden, hebben, zooals voor de hand ligt, als meening uitgesproken, 
dat het een reservestof zou wezen. Zoodra men nu na Meyek’s 
onderzoek het vermoeden kreeg, dat volutine uit nucleïnezuurver- 
bindingen was opgebouwd, was het begrijpelijk, dat men verband 
met de kern ging zoeken en toen microscopisch niets van een 
vorming van deze korrels uit de kern kon blijken, kwam men tot 
het besluit, dat de volutinekorrels in het cellichaam ontstonden, en 
een reservestof vormden, waaruit de kern naar behoefte kon putten. 
Zoo beeldt o. a. Reichenow *) in zijn kweekproeven van Haermato- 
coccus pluvialis de vervloeiing van grootere klompjes in het centrum 
af en een uitéénvallen in kleine korrels aan de periferie tijdens den 
groei der culturen, terwijl deze vervloeiing het eerst zou geschieden 
aan de zijde, welke naar de kern is gericht. 
Verder dan de onderzoekers, die aan de volutine alleen be- 
teekenis als reservestof toeschreven, is onlangs Henneberg * 2 ) gegaan, 
die aan de volutine een zeer belangrijke rol bij het gistingsproces 
van Saccharomyces cerevisiae toekent en zelfs neiging heeft in de 
volutine het gistingsenzym zelf te zoeken. Door een reeks van proef- 
nemingen tracht Henneberg deze opvatting te staven, proeven, waarbij 
microscopisch de rijkdom der volutine in de gistcel en haar ver- 
deeling over het lichaam der cel werden nagegaan, gelijktijdig met 
het gistvermogen. Hierbij werd waargenomen, dat de gistcel in rust 
enkele ronde volutinekorrels draagt, dat een verdeeling in fijnere 
1) 1. c. bldz. 2. 
2 ) 1. c. bldz. 5, 
