29 
fchysiologie. — De Heer Einthoven doet eene mededeeling, mede 
namens de Heeren F. L. Bergansius en J. Bijtel: „Over het 
gelijktijdig registreeren van electrische verschijnselen met behulp 
van twee of meer galvanometers en over de toepassinq daarvan 
op de electro-cardiographie. 
Reeds lang is de behoefte gevoeld aan de gelijktijdige registratie 
van electrische verschijnselen met behulp van twee of drie galvano- 
meters, hetgeen uit de proeven van Bull, Garten, Hoffmann, Lewis, 
Williams en anderen voldoende kan blijken. 
In ’t algemeen mogen drie methoden worden onderscheiden : 
A. Die met twee galvanometers naast elkaar. Elk van beide 
instrumenten wordt verlicht door een eigen lamp, terwijl de stralen- 
bundels, die uit de projectie-oculairen treden, twee velden ontwerpen, 
die naast elkaar de horizontale spleet verlichten, waarachter de 
photographische plaat in verticale richting wordt voortbewogen. 
De tijdschrijving kan geschieden met een enkele spakenschijf, 
waarvan het aantal tanden 10 of een veelvoud van 10 kan bedra- 
gen. De spakenschijf moet daarbij zóó worden geplaatst, dat haar 
middelpunt in de lijn valt, die, ongeveer evenwijdig loopende met 
de spleet, de optische assen der beide galvanometers verbindt. Dit 
kan gemakkelijk met groote nauwkeurigheid geschieden, zoodat 
daarbij geen grooter fout behoeft te worden gemaakt dan bijvoor- 
beeld 0,01 deel van den afstand, die twee op elkaar volgende spaken 
scheidt. Men zorge er bovendien voor, dat door een doelmatige 
plaatsing der lenzenstelsels de spaken scherp op de spleet worden 
afge beeld. 
B. Een tweede methode berust op het spannen van twee snaren 
in een zelfde magnetisch veld. De „Cambridge Scientific Instrument 
Comp.” brengt voor haar model van galvanometer een dubbelen 
snaarbouder in den handel, waarin zich twee snaren op een afstand 
van ongeveer 0.5 mm. van elkaar bevinden. 
Indien men hierbij zonder meer een sterke vergrooting zou willen 
toepassen, zouden de beelden in liet projectieveld zoo ver uit elkaar 
komen te vallen, dat de toestel praktisch onbruikbaar zou worden. 
Bij 600-voudige vergrooting zouden de snaarbeelden reeds 30 cm. 
van elkaar af staan. Om aan dit bezwaar tegemoet te komen 
wordt de stralenbundel, die van het projectie-oculair op de spleet 
is gericht, door een paar achromatische prisma’s van richting ver- 
anderd; en wel zóó, dat de snaarbeelden op de spleet op een doel- 
matigen afstand van elkander komen te staan. Een rechthoekig 
scherm, op eenigen afstand vóór de spleet geplaatst, scheidt de beide 
