847 
gerucht van het gevechtsterrein te land, waar ook zeer steil geschut 
bij voorkomt, zal de verdeeling ongetwijfeld regelmatiger zijn. 
22 October. De Zuidoostelijke wind aan den grond gaat over in 
een sterkere Zuidelijke, die tot op het ACu. -niveau toeneemt. 
Het gevolg js duidelijk in Zeeland te zien : talrijke berichten van 
zwaar kanongebulder, volgens enkele waarnemers sterker dan bij 
het beleg van Antwerpen. Maar deze voortplanting strekt zich niet 
verder uit dan tot ± 100 K.M., daarna ziet men een duidel ijken 
stiltegordel. De geluiden voorbij 160 K.M. aan wind invloed toe te 
schrijven, zou weer uiterst willekeurig zijn — er is tot op het 
Ci-niveau weinig verandering in de windsnelheid waargenomen en 
wij weten, dat een sterke toename van de windsnelheid tot op dit 
niveau zou vereischt zijn, om een terugbuiging van het geluid mogelijk 
te maken. Inversies van beteekenis ontbraken reeds verder Oostelijk 
en die in het depressiegebied zullen allicht nog van minder betee- 
kenis geweest zijn. De verklaring door terugbuiging in hoogere lagen 
ontmoet daarentegen geen moeilijkheden. 
24 October. Noch de temperatuurverdeeling, noch de windverdeeling 
boven ons land waren bijzonder gunstig voor een voortplanting 
van het geluid langs het aardoppervlak of in de onderste lagen. Het 
aantal berichten, maar vooral ook de intensiteit der geluiden in 
Zeeland zijn dan ook minder dan op 22 October; vermoedelijk is 
de vrij sterke Zuidelijke luchtstroom, die boven den Oostenwind 
in Zeeland woei, de reden van de betrekkelijk vrij talrijke berichten 
uit die streek. In verband met de geringere talrijkheid van de berichten 
uit Zeeland, moeten de plotseling op dien dag op de Zuid-Hollandsche 
eilanden en langs den N. Waterweg waargenomen geluiden stellig tot 
een tweede hoörbaarheidsgebied behoord hebben om Rijssel, waarvan 
de afstand weer in de buurt van 160 K.M. is. 
28 October. Inversies zijn vermoedelijk in onze nabijheid van 
geen beteekenis geweest. De windtoename bij het ACu-niveau is 
ook geringer dan op 22 October, toen de benedenwind SE. was en 
dus de geheele SW. wind als windtoename kon gelden, terwijl 
thans reeds op vrij geringe hoogte boven den grond een SW. wind 
waait, die dan betrekkelijk weinig toeneemt tot op 2 en 3 KM. 
Zoo kan het verklaard worden, dat men in Zeeland zoo weinig 
vernam, terwijl het scheepsgeschut zich van ± 160 KM. tot 300 KM. 
deed hooren. In dit geval kan de mogelijkheid, dat een wind- 
toename in het Ci. -niveau mede in het spel was, niet worden 
ontkend, maar is het waarschijnlijk, dat die de stralen op grooler 
afstand dan 160 KM. tot de aarde terugvoerde. Bijzonder talrijk 
