990 
afgeleid. In mijn voorloopig overzicht der geologie van het eiland 
Rotti 1 ) worden reeds enkele moeilijkheden bij een dergelijke aanname 
aangeduid en, zonder mij thans nader over de primaire ligplaats der 
olie uit te spreken, wil ik er toch op wijzen, dat de verhoudingen 
ingewikkelder moeten zijn, dan bij bovengenoemde aanname wordt 
ondersteld. 
Vooreerst scheen het bitumineuze karakter der fljschgesteenten 
mij een plaatselijk verschijnsel, hetgeen er op zou wijzen, dat de 
primaire ligplaats niet in deze formatie moet worden gezocht. In 
Oost-Ceram komen talrijke gas- en oliebronnen voor, ze treden soms 
uit flyschgesteenten, soms echter uit een kalksteen-mergelformatie 
te voorschijn, welke habitueel verschillende punten van overeenkomst 
vertoont met het bovengenoemde tertiair van West-Nieuw-Guinea en 
de Kei-eilanden, zoodat ze weinig verschillende facies van gesteenten 
van ongeveer denzelfden ouderdom zouden kunnen zijn. 
In het dal der Wai Nief zijn deze witte, grijze en roodachtige 
kalksteenen en mergels, waarin soms lagen en knollen van hoorn- 
steen voorkomen, zeer goed met over grooten afstand vrij regel- 
matige zuidwestelijken helling ontbloot. Uit een voorloopig onder^ 
zoek van enkele monsters dezer formatie door Dr. L. Rotten, bleek 
dat deze gesteenten in hoofdzaak verschillende Globigerinidae en 
sommige ook Pulvinulina cf. tumida Brady bevatten. Hoewel uit 
het onderzoek dezer enkele monsters de ouderdom der formatie nog 
niet absoluut vast te stellen was, schrijft Dr. Rutten mij, dat het 
onderzochte materiaal op hem den indruk maakt van beslist tertiair 
te zijn, waarschijnlijk post-eoceen. Deze formatie, aan de basis 
waarvan oölietische kalksteenen optreden, is over een oppervlakte 
van enkele KM 2 , ontbloot, ze is geheel door flyschgesteenten om- 
geven en wordt er plaatselijk door bedekt. In innigen samenhang 
met deze flyschgesteenten komen bruinroode radiolarieten en basische 
eruptiefgesteenten voor, hetgeen wijst op een chaotische tektoniek 2 ) 
in tegenstelling met de niet zeer intensieve plooiing der bovenge- 
noemde tertiaire gesteenten. Methaangassen en olie treden zoowel 
uit de kalksteenen en mergels, als uit de omgevende flyschgesteenten 
te voorschijn. Indien we aannemen, dat de flysch over de, in een 
venster ontbloote, kalksteenen en mergels is overschoven, dan kan 
het bovenstaande op bevredigende wijze worden verklaard. De olie 
èn de methaangassen zouden dan, primair in de kalksteenen en 
b H. A. Brouwer. Voorloopig Overzicht der geologie van het eiland Rotti. 
Tijdschr. Kon. Ned. Aardr. Gen. 1914, blz 611. 
2 ) J. Wanner. Triaspetrefakten der Molukken und des Timorarchipels. Neues 
Jahrbuch für Min. etc. Beil. Band. XXIV, p. 173. 
