532 
de vrije kationen proteolytiscb werken. Men weet, dat vooral sedert 
de fraaie onderzoekingen van Sörensen, bekend is geworden, van 
hoe groote beteekenis de H-ionen-concentratie voor de werking van 
de enzymen, die hydrolyse bewerken, is. Men heeft een vrij groot 
aantal enzymen in dit opzicht onderzocht en gevonden dat er een 
bepaalde reactie is, waarbij de werking het gunstigst is; aan weers- 
zijden van deze optimale H-ionen-concentratie neemt de werking 
eerst langzaam, dan snel af. Voor pepsine was dit verschijnsel reeds 
door Sörensen gevonden en het optimum ook bepaald. Over de 
oorzaak van dit verschijnsel laat Sörensen zich voorzichtigheidshalve 
nog niet uit, hij vindt alleen, dat de ligging van de optimale reactie 
eenigszins van omstandigheden afhankelijk is ; zoo verschuift zij naai- 
den zuren kant, wanneer men den duur van de digestie grooter 
kiest, wat Sörensen toeschrijft aan het onwerkzaam worden van 
pepsine in de oplossingen met kleine H-ionen-concentraties. Hoe 
langer de proef duurt, hoe meer invloed dit onwerkzaam worden 
krijgt. 
Michaelis en zijn medewerkers hebben evenwel ook getracht, de 
beteekenis van de reaktie voor de werkzaamheid van de enzymen 
te verklaren. Zij meenen, dat deze werkzaamheid samenhangt met 
de lading ; pepsine vatten zij op als een z.g. amphotere stof, die zich 
aan weerszijden van het iso-elektrische punt met bases, resp. zuren 
kan verbinden, waardoor verbindingen ontstaan, die eenigermate 
met zouten kunnen worden vergeleken. 
Nu zou de verbinding met zuren werkzaam zijn ; deze verbinding 
is in oplossing evenals een zout gedeeltelijk gedissocieerd, en de 
pepsine-ionen zouden het werkzame bestanddeel zijn. Hiermee kan 
men verklaren, dat van het iso-elektrische punt af bij toenemende 
hoeveelheid zuur de werkzaamheid moet toenemen. Om de daling bij 
nog grootere hoeveelheid zuur te verklaren, meent Michaelis, dat 
daarbij wellicht tweewaardige pepsine-ionen gevormd worden, die 
onwerkzaam zouden zijn. Een en ander tracht hij dan evenals bij 
een aantal andere enzymen door proefnemingen nader te staven. 
De werkzaamheid zou werkelijk vrijwel overeenkomen met de hoe- 
veelheid pepsine-ionen die men kan berekenen in de oplossing aan- 
wezig te zijn. Nu heeft de kromme lijn, die de werkzaamheid van 
een enzym als pepsine als functie van de H-ionen-concentratie voor- 
stelt een gedaante, die betrekkelijk weinig karakteristiek is, een vrij 
steil oploopend deel tot aan het optimum en een minder steil dalend 
gedeelte in nog sterker zure oplossingen. Een dergelijke lijn kan 
door allerlei veronderstellingen ten naastenbij „verklaard” worden 
en het schijnt gewaagd, om in dit geval de verschijnselen te willen 
