638 
breedte acht te slaan ; noch op de praecessieconstante, noch op 
de parallactische E. B. blijkt haar invloed te mogen verwaarloosd 
worden. 
Door het in rekening brengen van dien invloed gelukt het ook 
Newcomb’s uitkomsten voor de praecessieconstante volgens A.R.- en 
declinatie-waarnemingen met elkander in bevredigende overeenstem- 
ming te brengen. Vooralsnog is het dus niet noodig, zooals door 
Hough en Halm gedaan is, van eene nieuwe definitie der praecessie 
uit te gaan, waarbij men deze niet zou moeten bepalen ten 
opzichte van het geheel der sterren, doch ten opzichte van het 
gemiddelde der, in verschillende streken als van ongelijke machtig- 
heid beschouwde, twee sterstroomen, eene methode waaraan buiten- 
dien, naar het voorkomt, groote bezwaren verbonden zijn. 
Daarmede wil natuurlijk niet gezegd zijn, dat wij er nu op zouden 
kunnen vertrouwen, dat de praecessie ten opzichte van een groot 
stercomplex bepaald ons de juiste mechanische praecessie zal geven. 
Om daaromtrent meer licht te verspreiden zullen nog vele uitgebreide 
onderzoekingen noodig zijn, waarbij ook acht moet geslagen worden 
op algemeene rotaties in ons stersysteem, zooals dit het eerst door 
Schönfeld is voorgesteld. Diergelijke rotatietermen reeds nu in onze 
berekeningen op te nemen scheen echter te vroeg te zijn. 
Natuurkunde. De heer Lorentz doet eene mededeeling namens 
Dr. W. J. de Haas-, ,, Verdere proeven over het in een mag- 
neet aanwezige moment van hoeveelheid van beweging ” . 
(Mede aangeboden door den Heer H. Kamerlingh Onnes). 
Inleiding. Uit eene vorige mededeeling over dit onderwerp D is 
gebleken dat de bepaling van het teeken van het effect als mislukt 
moest beschouwd worden. Wettigde dit reeds een hernieuwd onder- 
zoek, in de beteekenis van het waargenomen verschijnsel voor de 
electronentheorie en voor onze kennis omtrent den aard van het 
magnetisme lag evenzeer een reden om eene bepaling volgens eene 
nieuwe methode te beproeven. De gecompliceerdheid der verschijn- 
selen bij het eerste onderzoek maakte een elegantere methode ge- 
wenscht, die door eliminatie van een deel der foutenbronnen de 
eerst gevolgde wijze van waarnemen in overzichtelijkheid en over- 
tuigingskracht zou kunnen overtreffen. 
Het is mij gelukt het effect, dat ik gaarne het EiNSTEiN-effect wil 
b A. Einstein en W. J. de Haas. Kon. Akad. Amsterdam XXIII, blz. 1449, 
April 1915. 
